Leugens
,,We gaan niemand ontslaan’’, zei de CEO van Monday.com. Een week later demonstreerde hij op CNBC hoe AI-agents 95 procent van een marketingafdeling kunnen vervangen. Het ging niet om een researchlabdemo, maar om een beursgenoteerd bedrijf dat Wall Street liet zien hoe je banen elimineert.
Mustafa Suleyman, CEO van Microsoft AI, was directer: binnen drie jaar handelt AI de meeste routine-cognitieve taken af. Dario Amodei van Anthropic stelt dat AI PhD-niveau performance across the board nadert.
Maar hoor ik je denken: dat is Amerika, niet Nederland. Think again. Nederlandse bedrijven experimenteren niet meer, maar implementeren. 86 procent van de bedrijven in Nederland zet in op versnelde automatisering van processen, hoger dan het mondiale gemiddelde.
Het ‘augmentatieverhaal’ dat we overal horen? Marketing. Bedrijven huren geen AI in om bestaande werknemers te helpen. Ze gebruiken AI om het werk te doen van vertrokken werknemers die ze niet vervangen.
Waarom AI juist banen van hoogopgeleiden automatiseert
Voor het eerst sinds de industriële revolutie is het diploma een risicofactor. College-opgeleide werknemers ervaren minder baanzekerheid dan vakwerkers. De traditionele studie-naar-carrièrepipeline breekt.
Een Stanford-onderzoek laat zien dat instapfuncties in softwareontwikkeling en klantenservice met 13 procent zijn gedaald. In Nederland zien we hetzelfde patroon: administratieve functies, junior consultancy en financiële analyse, alles wat routine-cognitief is, verdwijnt.
“De intellectuele elite die dertig jaar gesproken heeft over ‘de kenniseconomie’ moet nu concurreren met machines die beter kennis verwerken”
Aragorn Meulendijks Toekomst-historicus
Tegelijkertijd ontstaat er een schaarste aan vakmensen. Loodgieters, elektriciens, kappers, fysiotherapeuten; werk dat fysieke aanwezigheid en menselijk oordeel vereist krijgt premium pricing. De intellectuele elite die dertig jaar heeft gesproken over ‘de kenniseconomie’, moet nu concurreren met machines die kennis beter verwerken.
Het is ironisch: we hebben een samenleving gebouwd die fysiek werk devalueert en cognitief werk verheerlijkt. AI draait die hiërarchie ondersteboven. Plotseling wordt duidelijk dat kennis gemakkelijker te automatiseren is dan wijsheid, en dat wijsheid vaak zit in handen die weten hoe dingen werkelijk in elkaar zitten.
Over transformatie gesproken...
Marketingteams
Voor AI bestond een marketingteam uit 8 tot 12 specialisten. Met AI volstaan 2 medewerkers en AI-agents.
Juridische research
Voor AI deden junior advocaten juridische research. Met AI gebeurt dit door AI, met senior review.
Financiële analyse
Voor AI gebeurde financiële analyse door analisten en Excel. Met AI bestaat dit uit AI en interpretatie.
Contentcreatie
Voor AI deden copywriters en ontwerpers de contentcreatie. Met AI ligt die rol bij AI en creative directors.
Klantenservice
Voor AI werkten callcentermedewerkers in de klantenservice. Met AI gebeurt dit via AI-chatbots en een escalatieteam.
De nieuwe arbeidsmarkt: welke ‘human touch’ blijft onmisbaar?
Wat AI niet kan, wordt plotseling goud waard. Niet omdat het technisch onmogelijk is, maar omdat mensen het niet willen uitbesteden aan machines.
Oordeel onder ambiguïteit, creatieve synthese van ongerelateerde concepten, interpersoonlijk vertrouwen en ethische afwegingen met maatschappelijke impact zijn de nieuwe schaarsteresources op de arbeidsmarkt.
“De vraag wordt niet meer: kan AI dit? De vraag wordt willen klanten dat AI dit doet?”
Aragorn Meulendijks Toekomst-historicus
Een interessant fenomeen: bedrijven die massaal AI inzetten voor routine-taken, investeren tegelijkertijd zwaar in 'human touch' voor kritische momenten. De CEO die zijn marketingteam vervangt door AI, houdt wel zijn Chief Creative Officer. De bank die claims automatiseert, vergroot juist het team voor relatiemanagement.
De vraag wordt niet meer kan AI dit?, de vraag wordt willen klanten dat AI dit doet? En daar ontstaat de scheiding tussen commoditized tasks en premium human services.
Wetgeving en het personeelstekort in het AI-tijdperk
Nederlandse politici beginnen wakker te worden, maar de realiteit loopt twee jaar voor op het beleid. De EU AI Act vereist menselijk toezicht op belangrijke beslissingen, maar bedrijven interpreteren toezicht creatief. Eén mens die honderd AI-beslissingen 'reviewt' voldoet technisch aan de regel.
Bovendien kun je geen tarieven heffen op algoritmen. Productie kon je beschermen met handelsbarrières. Cognitief werk kruist alle grenzen: een ChatGPT in San Francisco kan Nederlandse banen vervangen zonder dat er een container de grens over gaat.
Het personeelstekort maskeert de werkloosheid. 56 procent van de Nederlandse bedrijven verwacht moeite met het vinden van geschikt personeel, maar ze zoeken niet naar traditionele kantoormedewerkers. Ze zoeken naar mensen die AI kunnen managen, data kunnen interpreteren, en menselijke waarde kunnen toevoegen bovenop machine-intelligentie.
Met andere woorden: er zijn genoeg banen, alleen niet de banen waarvoor we mensen hebben opgeleid.
Voor volledige transparantie: deze expertblog heb ik en verfijnd met behulp van AI. Datapunten zijn geverifieerd met recente bronnen (Aragorn Meulendijks).
[1] 2026: Het jaar waarin AI de stap maakt naar 'gewoon' onderdeel van ...
[2] Bijna de helft van het kantoorwerk is vandaag al technisch automatiseerbaar
[3] In 2030 neemt AI het werk grotendeels over: slechts een derde blijft ...
[4] Bijna helft werkenden denkt dat AI werk kan doen - CBS
[5] Nederlandse bedrijven zetten in op AI voor 2026, ondanks politieke zorgen
[6] Future of Work & AI-beleid | LexisNexis Nederland
[7] Hoe AI de Amerikaanse arbeidsmarkt verandert - Dutch IT Channel
[8] AI op de werkvloer: Nederlandse bedrijven blijven hangen in AI-experimenten
Ontvang elke week het beste van BusinessWise in je mailbox. Schrijf je hier nu gratis in: