Complete coding supremacy over humans.
Dat zijn niet mijn woorden, dat zijn de woorden van ’s werelds meest briljante wetenschappers, uitgesproken achter gesloten deuren aan het Institute for Advanced Study in Princeton. Dezelfde plek waar Einstein ooit zijn meest baanbrekende werk verrichtte.
Laatst bekeek ik de Cool Worlds Podcast van astronoom Dave Kipping, hoogleraar sterrenkunde aan Columbia University. Kipping is geen sensatiezoeker. Hij staat bekend als een van de meest nuchtere wetenschapscommunicators in zijn vakgebied. Maar wat hij beschreef na zijn bezoek aan Princeton deed zelfs hem naar adem happen.
Naar schatting verricht AI inmiddels tot wel 90 procent van het intellectuele werk in bepaalde onderzoeksprocessen
Aragorn Meulendijks Toekomst-historicus
Tijdens een besloten bijeenkomst met ’s werelds meest vooraanstaande natuurkundigen en astrofysici bleek de consensus unaniem: AI heeft de mens volledig overtroffen als het gaat om het schrijven van code. Niet bijna, niet op sommige vlakken, maar volledig. Kipping beschreef hoe presentatoren lieten zien dat agentic AI-systemen, met slechts een handvol prompts, geavanceerde code, analyses en publicatiewaardige onderzoeksresultaten produceerden waar wetenschappers normaal gesproken weken aan werken. Naar schatting verricht AI inmiddels tot wel 90 procent van het intellectuele werk in bepaalde onderzoeksprocessen.
‘Ja maar, astrofysici zijn toch geen softwareontwikkelaars?’, hoor ik sceptici zeggen. Mm. Astrofysici behoren niet alleen tot de slimste mensen op aarde, ze zijn ook fenomenale programmeurs. Deze mensen bouwen buitengewoon complexe simulatiesoftware voor hun mesh grids, sterrenstelselsimulaties en exoplaneetmodellen. Het zou van ongekende hoogmoed getuigen om te denken dat zij niet weten waar ze het over hebben als het om coderen gaat.
De totale overgave: waarom wetenschappers hun digitale leven afstaan aan AI
Maar Kipping vertelde in de podcast meer dan alleen het coderingsverhaal. Een van zijn collega’s had zijn complete digitale leven overgedragen aan AI: e-mails, bestandssystemen, agenda’s en sudo-toegang tot zijn persoonlijke servers. Alles. Toen hem gevraagd wrd of hij zich daar niet ongemakkelijk bij voelde en of hij de privacyvoorwaarden had gelezen, was zijn antwoord veelzeggend: I don’t care. The advantage it affords me is so outsized that it’s irrelevant.
Ongeveer een derde van de aanwezigen gaf aan hetzelfde te doen.
Laat dat even bezinken. De slimste mensen ter wereld geven vrijwillig hun privacy op, niet uit luiheid of onwetendheid, maar omdat het competitieve voordeel van AI zo overweldigend is dat ze simpelweg niet anders kúnnen. They don’t care. Kipping benadrukte dat wie het niet doet, wetenschappelijk achterloopt. Het is geen keuze meer. Het is noodzaak.
AlphaFold en de ontelbare jaren aan bespaarde onderzoekstijd
Wie denkt dat dit een geïsoleerd verschijnsel is, heeft de afgelopen jaren niet opgelet. Neem AlphaFold van Google DeepMind. In één klap voorspelde dit AI-systeem de 3D-structuur van alle 200 miljoen bekende eiwitten. Iets waar een individuele wetenschapper normaal gesproken zijn hele carrière aan zou besteden: vijf jaar voor één enkel eiwit.
In de woorden van Nobelprijswinnaar Demis Hassabis zelf: it’s kind of like a billion years of PhD time done in one year. Een miljard jaar aan promovendi-tijd in één jaar. Meer dan twee miljoen onderzoekers uit vrijwel elk land ter wereld maken inmiddels gebruik van AlphaFold. Het is meer dan 30.000 keer geciteerd en uitgegroeid tot een standaard onderzoekstool in de biologie.
En dat is nog maar het begin.
De medicijnrevolutie: van tien jaar ontwikkeling naar achttien maanden
De gevolgen van dit soort doorbraken zijn nog nauwelijks doorgedrongen, juist omdat eiwitstructuren op zichzelf geen eindproducten zijn. Het zijn geen pillen die je kunt slikken. Ze moeten nog vertaald worden naar daadwerkelijke medicijnen.
Maar ook dáár versnelt alles in ongekend tempo. Traditioneel duurt het gemiddeld tien jaar om een nieuw medicijn te ontwikkelen, tegen kosten van meer dan 2,5 miljard dollar en met een uitvalpercentage van 90 procent. AI kantelt dat hele plaatje.
Insilico Medicine ontwikkelde met generatieve AI een kandidaat-medicijn tegen longfibrose, van doelwitidentificatie tot fase I-klinische proef, in slechts achttien maanden. Exscientia rapporteert ontwerpcycli die 70 procent sneller verlopen, met tien keer minder gesynthetiseerde verbindingen dan normaal. AI-ontworpen medicijnen tonen slagingspercentages van 80 tot 90 procent in fase I-proeven, vergeleken met 40 tot 65 procent bij traditioneel ontwikkelde medicijnen. Begin 2025 heeft het eerste volledig door AI ontworpen medicijn met succes fase IIa-proeven afgerond.
Isomorphic Labs, de DeepMind-spinoff onder leiding van Hassabis, verwacht op korte termijn AI-ontworpen moleculen in klinische proeven te hebben. De FDA heeft in december haar eerste AI-gebaseerde tool voor gebruik in klinische proeven goedgekeurd. Naar schatting zal tegen 2030 zo’n 30 procent van alle nieuwe medicijnen ontdekt of ontwikkeld zijn met behulp van AI.
Ik denk dat het realistisch is dat we binnen tien tot vijftien jaar vrijwel alle grote ziekten effectief kunnen behandelen. En dat veroudering zelf iets is waar we controle over zullen krijgen
Aragorn Meulendijks Toekomst-historicus
De tsunami van AI-publicaties en de democratisering van de wetenschap
Ik denk dat het realistisch is dat we binnen tien tot vijftien jaar vrijwel alle grote ziekten effectief kunnen behandelen. En dat veroudering zelf iets is waar we controle over zullen krijgen. Dit is het soort wetenschappelijke vooruitgang dat we mogen verwachten in elk wetenschappelijk domein. Niet alleen in de biologie, maar ook in de scheikunde, natuurkunde, wiskunde en materiaalwetenschap.
Kipping zelf waarschuwde voor een tsunami aan AI-ondersteunde publicaties. Maar hij benadrukte ook de democratiserende kracht ervan: AI verlaagt de drempels en maakt wetenschap toegankelijk voor een veel bredere groep. Maybe no human being will understand how this fusion machine works, zei hij over mogelijke doorbraken in fusie-energie.
Transformatie van onze volledige beschaving
Stel je even voor wat dat betekent als je het extrapoleert naar onze economieën, onze gezondheidszorg, onze samenlevingen. De consequenties zijn werkelijk onvoorstelbaar.
En toch nemen de meeste mensen dit niet serieus.
De slimste mensen ter wereld geven hun digitale leven over aan AI omdat het voordeel zo overweldigend is. Nobelprijswinnaars beschrijven ontelbare jaren aan bespaarde onderzoekstijd. De eerste volledig door AI ontworpen medicijnen ronden klinische proeven af.
Dit is geen hype. Dit is geen bubbel. Dit is een paradigmaverschuiving die letterlijk elk aspect van onze beschaving zal transformeren.
De vraag is niet meer óf het gebeurt. De vraag is of jij het ziet aankomen.
Voor volledige transparantie: dit artikel is geschreven en verfijnd met behulp van AI. Datapunten zijn geverifieerd met recente bronnen (Aragorn Meulendijks).
Ontvang elke week - op maandag - het beste van BusinessWise in je mailbox. Schrijf je hier nu gratis in en maak kans op een Apple Watch!