Zijn dit de 10 technologieën die in 2026 de headlines gaan bepalen?

10. Tokenization bewijst dat jij écht een mens bent – of een agent

Verkoop 30 procent van je huis zonder het hele pand te verkopen. Bewijs dat je een mens bent zonder je identiteit te onthullen. Dankzij blockchain-tokens digitaliseren we in 2026 alles van vastgoed tot identiteit.

9. Next-Gen Kernenergie voedt onverzadigbare energiehonger

Google trok vijf miljard dollar uit voor eigen energiebedrijf. De reden: AI-datacenters vreten meer stroom dan zon en wind kunnen leveren. Small Modular Reactors van Bill Gates, Sam Altman én Nederlander Sander de Groot moeten de kloof dichten.

8. AI Companions leren je beter kennen dan je partner

220 miljoen downloads dit jaar, 2 miljoen dagelijkse gebruikers bij Replika alleen. Deze companions analyseren toonhoogte, gezichtsuitdrukkingen en micro-emoties. Het resultaat: kunstmatige vrienden die je psychologisch blauwdrukken – en je beter kennen dan je partner.

7. Kwantumcomputers bewijzen zakelijke waarde

Google's Willow-chip deed een berekening waar de snelste supercomputer 13.000 keer langer over zou doen. Harvard en Microsoft doorbraken het stabiliteits-probleem dat kwantum jarenlang in het lab hield. JPMorgan, DHL en Mercedes gebruiken de technologie nu voor échte businesscases.

6. Context engineering en alwetende AI

95 procent van alle GenAI-pilots levert niets op. De reden: Large Language Models missen context over jouw organisatie. Knowledge graphs geven AI-modellen eindelijk inzicht in onderlinge relaties, waardoor ze werken op het niveau van menselijke collega's.

10. Dankzij Tokenization bewijs je in 2026 dat je écht een mens bent – of een agent

Een blockchain is een digitaal grootboek waarvan identieke kopieën verspreid zijn over veel verschillende computers. Elke mutatie wordt ‘versleuteld’ in elke afzonderlijke administratie verwerkt, zodat het vrijwel onmogelijk is om bijvoorbeeld een vastgelegde financiële transactie te vervalsen. Dit is onder meer de basis onder het succes van de Bitcoin en afgeleide cryptovaluta.

Dankzij de mede door AI aangejaagde digitalisering van onze samenleving gaat de ontwikkeling van deze technologie in 2026 in de hoogste versnelling. Zo vergroot de snelle opkomst van AI shopping agent (nummer 5 van deze lijst) bijvoorbeeld ook de behoefte aan een flexibel betaalmiddel (Bitcoin) en infrastructuur om snel en veilig digitale transacties uit te laten voeren.

In 2026 gaan we daarom ook steeds vaker waardevolle objecten, zoals gebouwen, aandelen, of schilderijen, met behulp van blockchain technologie digitaliseren. Dat doen we met behulp van zogenaamde Tokens: een soort digitale certificaten die bovenop een bestaande blockchain zijn gebouwd. Ze kunnen jouw digitale eigendom bevestigen, en bijvoorbeeld ook toegang bieden tot diensten of stemrechten binnen een platform.

Dat biedt veel interessante nieuwe mogelijkheden. Stel dat je ooit een pand hebt gekocht voor twee ton, dat nu een miljoen waard is. Als je je baan verliest en je hypotheek niet meer kunt betalen, zou je normaal gesproken het hele pand moeten verkopen. Maar door je pand te ‘tokenizen’ kun je nu simpelweg 30 procent van je huis verkopen, en de rest behouden.

Dan is het uiteraard ook belangrijk dat je zeker weet met wie je zaken doet. Een token kan een shopping agent een unieke identiteit geven, maar ook mensen met zekerheid identificeren. Met het zogenaamde Proof of Humanity-platform kun je met zekerheid jouw identiteit vaststellen, maar bijvoorbeeld ook bewijzen (met ‘zero knowledge proof’) dat je een mens, inwoner van een bepaald land of medewerker van een organisatie bent zonder je echte identiteit te onthullen.

Lees hier meer over in het interview met de Nederlandse thought leader Marc van der Chijs

9. Bill Gates, Sam Altman én Sander de Groot in de race naar Next-Gen Kernenergie

In de strijd om AI-dominantie gaat het vaak over modellen, data en chips. Door de enorme energiebehoefte van het wereldwijd razendsnel groeiende aantal datacentra is de beschikbaarheid van voldoende stroom echter minstens zo belangrijk. Niet voor niets trok Google eind 2025 bijvoorbeeld bijna vijf miljard dollar cash uit voor de aankoop van zijn eigen energiebedrijf.

Google koppelt de grootschalige zonne-energiefaciliteiten en megabatterijen van Intersect Power nu direct aan zijn nieuwe, geheel op AI gerichte datacenters. Mede om deze reden maakt de ontwikkeling van Solar Tech momenteel enorme stappen. En exporteert China op dit moment maandelijks bijvoorbeeld evenveel Solar Tech-apparatuur als Saudi-Arabië aan olie.

Dankzij AI, maar bijvoorbeeld ook elektrische auto ’s en airco’s, groeit de vraag naar stroom echter nog véél sneller. Naast snel groeiende alternatieve energiebronnen staat 2026 daarom óók in het teken van de nieuwe generatie kernreactoren. Deze Small Modular Reactors (SMR) zijn kleiner, simpeler en goedkoper te bouwen dan hun voorgangers. Bovendien gebruiken ze alternatieve materialen, zoals gesmolten zout of metaal, waardoor ze flexibeler en veiliger zijn.

China en Rusland lopen voorop met verschillende nieuwe ontwerpen. Amerika volgt in de slipstream, mede dankzij Bill Gates nucleaire startup TerraPower en de door Sam Altman gefinancierde concurrent Oklo. En ook Nederland spreekt een woordje mee. Thorizon, de startup van founder en CTO Sander de Groot, ontwikkelt een gesmolten zoutreactor die met kernafval 100 megawatt kan leveren. Genoeg om 250.000 huishoudens decennialang CO2-vrij van stroom te voorzien.

Verschillende investeerders voorzagen Thorizon in de afgelopen jaren al van 12,5 miljoen euro startgeld. Om daadwerkelijk te kunnen leveren is echter nog zo’n 800 miljoen euro nodig. En dus is de cruciale vraag voor 2026: kan de wereld deze veelbelovende technologie snel genoeg financieren en opschalen om de razendsnel groeiende vraag naar elektriciteit op te vangen?

8. Kunstmatige companions die je beter leren begrijpen dan je eigen partner

Always here to listen and talk. Always on your side. Welkom op de website van Replika, een van de meest succesvolle AI Companions van het moment. Wereldwijd praten ruim 2 miljoen actieve Replika-gebruikers dagelijks even met hun kunstmatig intelligente vriend of vriendin. De perfecte vriend, aldus de website, omdat je helemaal zelf kan bedenken wat voor vriend het precies moet zijn.

Alleen dit jaar verschenen er 128 nieuwe AI-companion apps, goed voor 220 miljoen downloads. Deze digitale vrienden, maar bijvoorbeeld ook coaches, mentoren en steeds vaker ook romantische partners worden zo populair door technologie die verder gaat dan simpele chatbots. Ze ‘begrijpen’ je op een manier die griezelig menselijk aanvoelt.

Om dat mogelijk te maken combineert de technologie onder de motorkap verschillende AI-systemen. Met behulp van Natural Language Processing (NLP) analyseert je companion niet alleen wát je zegt, maar ook hóe. Als je zegt dat het ‘geweldig gaat’, berekent het systeem op basis van de context of je dit cynisch, opgelucht of somber bedoelt. Het herkent ironie, sarcasme en subtiele nuances die in taal besloten liggen.

Maar de échte magie schuilt in Emotional AI. Deze AI-tak meet aan de hand van toonhoogte, vibratie en tempo in je stem welke emotie je voelt. Geavanceerde systemen analyseren daarnaast ook gezichtsuitdrukkingen via camera’s. Ze registreren ‘micro-expressies’: minieme gezichtsveranderingen die je zelf niet eens opmerkt, maar die wetenschappelijk accurate emoties onthullen.

Het resultaat: companions die je niet alleen begrijpen, maar ook emotioneel op je reageren. De AI Friend, een metalen hanger met microfoon, luistert bijvoorbeeld continu mee en geeft via tekstberichten feedback. De Aria-robot heeft 17 gezichtsmotoren voor natuurlijke uitdrukkingen. Deze fysieke devices maken de emotionele connectie nog sterker.

Het donkere kantje: deze systemen verzamelen extreem intieme data. Door diepgaande analyse van maanden gespreksdata ontstaat een gedetailleerde 'psychologische blueprint' – inzicht in je persoonlijkheid, emotionele triggers, zwakke plekken en denkpatronen. Oxford-onderzoeker Brian Earp waarschuwt daarom al dat je AI companion je vaak beter leert kennen dan je partner.

Met 40 procent van alle ChatGPT-gebruik al voor persoonlijke doelen, en Sam Altman’s visie van AI als ‘operating system van ons dagelijks leven’, staan we in 2026 voor de cruciale vraag: hoeveel toegang geven we deze extreem krachtige en potentieel gevaarlijke technologie tot ons innerlijk gevoelsleven?

7. Kwantumcomputers verpletteren ‘gewone’ supercomputers nu ook met praktische taken

Google's Willow-chip deed afgelopen december iets opmerkelijks: een berekening uitvoeren waar de snelste supercomputer ter wereld 13.000 keer langer over zou doen. De chip passeerde daarmee een magische drempel die kwantumcomputers al jarenlang dwars zit.

Gewone processoren werken kortgezegd met bits. Waar een normale bit alleen 0 of 1 kan zijn, kan een qubit tegelijkertijd 0 én 1 zijn. Complex verhaal, maar komt er op neer dat een kwantumcomputer met bijvoorbeeld 10 qubits 1024 berekeningen tegelijk kan uitvoeren, terwijl een ‘gewone’ computer die berekeningen achter elkaar moet uitvoeren.

Klein probleempje: hoe meer rekenkracht je toevoegde aan een kwantumcomputer, hoe instabieler het systeem werd. Alsof je een kaartenhuis bouwt, waarbij elke extra kaart de kans op instorten vergroot. Onderzoekers van Harvard en Microsoft hebben dat probleem nu waarschijnlijk verholpen. Sterker nog: hun doorbraak zorgt dat systemen door het toevoegen van extra rekenkracht mogelijk zelfs stabieler worden.

Tot op heden deden kwantumcomputer hun ding vooral in laboratoria. Dankzij de nieuwe doorbraak kunnen ze ook echt werk gaan verzetten. Volgens IBM gaan kwantumcomputers de ‘klassieke’ supercomputers in 2026 daadwerkelijk overtreffen bij praktische toepassingen. Ook Google, Amazon en Microsoft investeren miljarden in de ontwikkeling van de technologie en veelbelovende use cases.

Zo werkt JPMorgan met Amazon’s Quantum Solutions Lab aan kwantum-algoritmes om zijn portfolio te optimaliseren. Reduceert DHL bezorgtijden door miljoenen routecombinaties tegelijk te evalueren en beter te plannen.​ Werkt Mercedes-Benz met IBM aan kwantum-simulaties van elektrochemische processen om betere batterijen te ontwikkelen. En gebruikt Pfizer een dedicated IBM-kwantumsysteem kansrijke medicijnen sneller te screenen.

6. Knowledge graphs en context engineering: voor elke AI-taak de juiste data

De hype rond Large Language Models (LLM) kreeg herfst vorig jaar een flinke knauw. Liefst 95 procent van alle Generative AI gedreven pilots levert (vooralsnog) niet of nauwelijks iets op onder de streep, bleek uit onderzoek door het Massachusetts Institute of Technology (MIT). BusinessWise constateerde eerder al dat een groot percentage GenAI-pilots uitloopt op een teleurstelling.

Wat blijkt: Large Language Models zijn weliswaar getraind met enorme hoeveelheden data, maar missen vaak inzicht in de dagelijkse gang van zaken bij de organisaties waar ze worden ingezet. Ondanks hun enorme hoeveelheid gebundelde kennis, worstelen deze modellen daardoor met een context gap. Ze hebben simpelweg te weinig ‘inzicht’ in de specifieke enterprise omgeving waar ze worden ingezet.

Wat zijn bijvoorbeeld de belangrijkste zakelijke doelen, uitdagingen en processen van die organisaties? Dat maakt het nemen van de juiste beslissingen uiteraard erg lastig. Om dat gebrek aan inzicht te verhelpen wordt 2026 het jaar van context engineering: de kunst AI-modellen op het juiste moment te voorzien van zoveel mogelijk relevante data uit de eigen organisatie.

Het gebruik van gespecialiseerde databases neemt daardoor komend jaar enorm toe. Goed voorbeeld: de zogenaamde knowledge graphs. Stel je een knowledge graph voor als een digitale 3D-ruimte. Daarin kun je elk begrip naast soortgelijke begrippen plaatsen. Onderlinge connecties bieden daarbij nog veel meer relevante informatie.

Stel bijvoorbeeld voor dat je een AI-model wil ‘uitleggen’ waar een film over gaat. In een knowledge graph ‘ziet’ het model als het ware in één oogopslag alle onderlinge relaties en storylines. Deze mogelijkheid voedt een nieuwe generatie AI-agents die jouw organisatie echt ‘begrijpen’, en daardoor werkzaamheden kunnen plannen en uitvoeren op hetzelfde niveau als hun menselijke collega’s.

Lees hier de longread over knowledge graphs en de volgende generatie ‘alwetende’ AI.

Ontvang elke week - op maandag - het beste van BusinessWise in je mailbox. Schrijf je hier nu gratis in en maak kans op een Apple Watch!