Auke van den Hout (Graduate Ventures): ‘Wij bouwen de Nederlandse versie van het ecosysteem dat Amerikaanse start-ups zo succesvol maakt’

Nederlandse start-ups hebben het niet makkelijk. Slechts één op de twintig maakt de stap naar scale-upstatus: bedrijven die drie jaar op rij gemiddeld meer dan twintig procent groeien. In Amerika lukt dat volgens TNO bij ruim de helft van alle start-ups. De snellere en eenvoudigere toegang tot Amerikaans risicokapitaal wordt vaak genoemd als belangrijke reden voor dit forse verschil.

Dat verschil blijft niet beperkt tot de overzijde van de Atlantische Oceaan. Uit recent onderzoek door de in start- en scale-ups gespecialiseerde analist Dealroom blijkt dat in Zweden bijvoorbeeld 46 procent van de start-ups funding krijgt. In Nederland is dat slechts 19 procent. Net als in Amerika kunnen Zweedse starters bovendien terugvallen op een ijzersterk ondersteunend ecosysteem.

Dat moeten we hier ook beter regelen, vindt een groep Nederlandse topondernemers. Met Graduate Ventures zorgen zij dat jonge ondernemers al vroeg snelle toegang krijgen tot financiering, solide ondernemersadvies en een indrukwekkend netwerk.

„Ons succes werkt als een vliegwiel dat steeds meer financiering, ondersteuning én succesvolle ondernemingen produceert”, vertelt managing partner Auke van den Hout, zelf ook ervaren investeerder, manager én ondernemer.

Jullie portfolio met kansrijke start-ups groeit razendsnel. Wat is de belangrijkste succesfactor?

„Binnen vijf jaar hebben we 80 start-ups gefinancierd. Daarvan ontvingen 65 een pre-seedinvestering tot 75.000 euro en groeiden 15 door naar een seed-investering tot 2 miljoen euro. Ons pre-seedfonds van bijna 10 miljoen euro bestaat volledig uit giften van succesvolle ondernemers.”

„Het seedfonds van 50 miljoen euro is een for profit-fund met grotendeels dezelfde ondernemers als investeerders. Deze ervaren ondernemers stellen hun netwerk en kennis open voor de start-ups, die daardoor niet dezelfde fouten maken en sneller kunnen groeien. De échte succesfactor is dus de combinatie van financiering met een enorme schat aan ondernemerservaring.”

„Nadat we hebben besloten om te investeren gaan we met de founders om tafel om hun uitdagingen en behoeften zo helder mogelijk in kaart te brengen. Wat zijn hun plannen, waar liggen de uitdagingen, en op welke manieren kunnen wij ze daarbij helpen?”

„Wij beschikken inmiddels over bijna 200 ervaren ondernemers die we daarbij naar voren kunnen schuiven. En we zijn er nog lang niet: ik besteed veel tijd en energie aan het verbinden van ecosystemen van ondernemers, wetenschappers, investeerders en operators die allemaal geloven dat Europa toonaangevende techbedrijven kan voortbrengen.”

Lees ook: Estland heeft laten zien hoe overheid en start-ups succesvol samenwerken: waar blijft Nederland?

Voor succesvolle Amerikanen is die betrokkenheid bij de ‘volgende generatie’ veel gebruikelijker

„Een belangrijk deel van het succes van bekende Amerikaanse tech-universiteiten als Stanford en MIT komt voort uit de zogenaamde ‘giving back’-cultuur. Rondom deze universiteiten bouwen succesvolle alumni een ecosysteem waarin start-ups kunnen floreren.Zij leveren niet alleen financiering maar ook actieve ondersteuning. Wij maken dat nu ook mogelijk voor Nederlandse alumni en start-ups.”

„Wil je een aandelenoptieplan voor je personeel opzetten? Wij zorgen voor een mentor die dat al vaker heeft gedaan. Wil je de Duitse markt op? Wij kennen iemand die daar al een verkoopnetwerk heeft opgezet en alles weet over de regelgeving rond bijvoorbeeld commissies. Een van onze start-ups wilde onlangs een voorstel doen aan Boeing. Binnenkomen bij zo’n bedrijf is notoir lastig, zeker als start-up, maar na een telefoontje van een van onze supporters zaten ze aan tafel.”

Jij bent zelf een Stanford-alumnus. Hoe heb jij de impact van die ‘giving back’-cultuur ervaren?

„Ik studeerde eerder economie aan de Erasmus Universiteit. Dat is natuurlijk een goede basis, maar voor de mogelijkheden en aantrekkelijke kanten van ondernemerschap was weinig aandacht. Als je afstudeerde, was het heel apart als je ging ondernemen. Vreemd toch? Ook nu is de kans nog steeds groot dat een student na een opleiding aan een Nederlandse universiteit bij een corporate, consultant of bank terechtkomt. Ik zie dat als een gemiste kans. Ondernemerschap is een veel betere manier om echt het verschil te maken in de wereld.”

„Ik was zelf manager bij een groot Amerikaans databedrijf toen het internet opkwam. In de achtertuin van Silicon Valley was Stanford uiteraard dé place to be voor mensen die daarmee aan de slag wilden. Naast de enorme hoeveelheid waardevolle kennis herinner ik me bijvoorbeeld hoe tijdens een hoorcollege iemand van Google langskwam. Hij vertelde hoe hun zoekmachine niet alleen keek naar wat er op een pagina stond, maar ook hoeveel andere pagina’s ernaar verwezen.”

„Dat werkte zo goed dat mensen op Stanford hem massaal gingen gebruiken. Dat was het begin van een enorme opschaling naar succes. Ondernemerschap en de universiteit waren nauw met elkaar verstrengeld. Hoewel ik al een tijd in het bedrijfsleven actief was, maakte dat écht indruk op mij. Je kunt je dus voorstellen hoe inspirerend dat soort verhalen zijn voor de ‘echte’ studenten.”

„Terug in Nederland ben ik meteen voor mezelf begonnen met een datastart-up. Daarmee kon ik veel sneller dan mijn oude werkgever inspelen op de laatste digitale ontwikkelingen. Ik had gezien hoe het in de VS echt werkte. Mede dankzij het succes daarvan kon ik daarna zelf als investeerder aan de slag. Al met al dus best een flinke impact.”

Was die positieve ervaring ook de reden dat je bent gestart als managing partner van Graduate?

„Zeker. De oprichters van Graduate Ventures zijn alumni van de Erasmus Universiteit, Erasmus MC en de TU Delft, en wilden graag hun eigen bijdrage leveren aan het succes van een nieuwe generatie ondernemers: de giving back-cultuur die de Amerikaanse cultuur zo kenmerkt. Vanaf het prille begin onderscheidt Graduate zich hierdoor met een positieve energie en een unieke aanpak. Die zie je onder meer terug in de nauwe relaties met deze universiteiten, die direct enthousiast op onze plannen reageerden.”

„Die unieke relatie met de universiteiten zie je ook terug in de manier waarop het pre-seedfonds is georganiseerd. Een groep van zo’n tien studenten gaat actief op zoek naar de meest kansrijke start-upideeën. Zij maken zelf een investeringsvoorstel dat ze voorleggen aan onze pre-seedinvesteringscommissie van professionals. Zo zitten wij dus heel dicht op de goede ideeën, en doen de studenten waardevolle werkervaring op. Verschillende van hen werken inmiddels in de venture capital sector of bij een start-up.”

„Het succes van deze aanpak zal ertoe leiden dat het pre-seedfonds uiteindelijk zijn eigen broek ophoudt: de winst op de investeringen is voldoende om in een groeiend aantal nieuwe start-ups te steken. Investeerders noemen dat een revolving fund, ofwel een evergreen. Dat is natuurlijk een mooie gedachte voor de ondernemers die het pre-seedfonds met hun gulle giften spekken.”

Lees ook: Nederlandse techsector stagneert: te weinig investeringen en strenge regels

Bovendien staan zij ook vooraan wanneer een start-up klaar is voor de volgende investering

„De investeerders in het seedfonds en de donateurs van het pre-seedfonds zijn inderdaad vaak dezelfde mensen. Ons seedfonds bevat 50 miljoen euro. Daarmee investeren we bedragen van 500.000 tot 2 miljoen euro. Deze rendementen vloeien terug naar de investeerders.”

„De deelnemende universiteiten, die steeds meer oog krijgen voor het belang van ondernemende studenten én staff, zijn uiteraard ook zeer enthousiast. Doordat Graduate Ventures investeert vanaf de vroegste fase, ontketenen we de belofte van de Nederlandse universiteiten.”

„Door de achtergrond van onze founders zijn we begonnen in Rotterdam en Delft, maar we zijn nu ook serieus in gesprek met de universiteiten van Amsterdam, Eindhoven, Twente en Wageningen. Daarnaast gaan we een tweede seedfonds lanceren dat een meer landelijke dekking krijgt. Ik verwacht dat we daar op korte termijn mooi nieuws over kunnen delen.”

Hoe is het voor jou persoonlijk om hier als managing partner leiding aan te mogen geven?

„Ik zit bijna dagelijks met veelbelovende jonge ondernemers, en de inspiratie en energie die zij uitstralen werkt aanstekelijk. Door de directe betrokkenheid bij al hun complexe uitdagingen en strategische beslissingen voelt het ook alsof je zelf een beetje mee-onderneemt. Die combinatie van financieel commitment en oprechte betrokkenheid: daar word ik heel blij van.”

„Tegelijk geloof ik ook erg in het belang van onze inspanningen voor Nederland én Europa. Als wij minder afhankelijk willen worden van buitenlandse technologie, moet het antwoord voor een belangrijk deel van onze wetenschappers komen. Ons universitair onderzoek is wereldwijd toonaangevend, maar helaas lukt het nog onvoldoende om die waardevolle kennis om te zetten in patenten en nieuwe bedrijven.”

„Met onze eigen giving back-cultuur willen wij helpen daar verandering in te brengen. Ik ben zelf gefascineerd door het moment waarop baanbrekende wetenschap het lab verlaat en een bedrijf wordt. Die transitie is rommelig, riskant en tegelijkertijd ongelooflijk spannend. Op dat snijvlak opereer ik graag.”

„In Silicon Valley heb ik geleerd dat je meer dan alleen geld nodig hebt om een succesvolle start-up te lanceren: daar is een heel ecosysteem voor nodig. Dat ecosysteem bouwen we nu in Nederland. Komende periode gaan wij dat landelijk uitrollen, en wij horen graag van elke succesvolle ondernemer en investeerder die daar een bijdrage aan wil leveren.”

Lees ook: ‘Het klinkt als een cliché, maar het pay it forward-principe bestaat echt in Silicon Valley’, zegt Vince van de Weijer

Ontvang elke week het beste van BusinessWise in je mailbox. Schrijf je hier nu gratis in: