Booking.com staat tegenover zijn eigen ondernemingsraad bij de rechter omdat ze hun medewerkers willen verplichten weer twee dagen op kantoor te komen werken. De ondernemingsraad weigert dit en nu stapt het bedrijf naar de rechter.
Het bedrijf is van mening dat het op kantoor werken beter is voor de mentale gezondheid, de samenwerking en de ontwikkeling van het personeel. De or geeft aan dat het (gedeeltelijk) terug naar kantoor ten kosten gaat van de werk/privé-balans en zorgt voor reistijd en reiskosten.
Wat zegt de wetenschap over thuiswerken?
Ten eerste: mensen die thuiswerken worden vaak gezien als ‘slackers’. Iemand die de kantjes ervan afloopt. Dit wordt ook wel de proximity bias genoemd: het nabijheidsvoordeel.
Koppel hierbij het flexibiliteitstigma en we beoordelen mensen die minder aanwezig zijn structureel lager dan mensen die thuiswerken. Wie hier meer over wilt weten kan ik de Ted Talk van Heejung Chung aanraden: The Stigma of Flexibel Work.
Lees ook: Pleidooi Brekelmans voor 5-daagse werkweek gekraakt: meer werken lost niets op
Eline Moens deed onderzoek naar thuiswerken en schreef in haar onderzoek Working or Shirking from Home dat thuiswerken omwille van productiviteit negatiever beoordeeld wordt dan op locatie werken. Wie thuis wil werken omwille van zorgtaken wordt nog negatiever beoordeeld, the feminity bias. Hierdoor zijn mensen vaak niet helemaal open over hun daadwerkelijke voorkeur voor thuiswerken.
Uit onderzoek van Daniel Kahneman blijkt dat mensen een grotere hekel hebben aan reizen van en naar het werk dan werk zelf. „Most people really dislike commuting, and so place even greater value on this time savings.”
Invloed van thuiswerken op mentale gezondheid
Maar heeft Booking.com dan helemaal geen punt? Het korte antwoord is: een heel klein beetje.
Als het om de mentale gezondheid gaat blijkt het volgende: uit het onderzoek Home Alone: Remote Work, Isolation, and Mental Health, blijkt dat thuiswerken vooral nadelig is voor mensen die alleen wonen.
Mensen zijn sociale wezens en hebben een bepaalde mate van sociaal contact nodig. Volledige isolatie en alleen een laptop voor je neus zonder ook maar enig menselijk contact, daar gaan maar heel weinig mensen goed op.
Wie opstaat, de gordijnen opendoet, achter de laptop kruipt en vervolgens aan het eind van de dag geen enkel menselijk contact heeft gehad zal zeker een negatief effect op de mentale gezondheid ervaren.
Waarbij je je af kan vragen of dit negatieve effect op mentale gezondheid volledig toe te schrijven is aan werk zelf of door zaken buiten werk om. Denk aan teruglopende lidmaatschappen bij verengingen.
Werk heeft ook sociale waarde, maar dat betekent niet dat je de volledige behoefte aan sociaal contact daar ook uit moet halen. Zo zal een extraverte medewerker meer behoefte aan contact hebben dan een introverte medewerker.
Al blijkt ook dat vele zich extraverter voordoen dan ze in werkelijkheid zijn. Een goede buur is dan altijd nog beter dan een verre collega. Als zelfstandige haal ik bijvoorbeeld mijn sociale behoefte uit het samen sporten met vrienden en minder uit het contact met collega’s.
Uiteraard helpt het ook als je nieuwe collega’s inwerkt, dat dit niet alleen maar vanuit huis gebeurt. Maar na een inwerkperiode is er geen enkele noodzaak om ook anderen weer naar kantoor toe te verplichten.
Wat zegt wetenschappelijk onderzoek over de optimale kantoordagen?
Wie zegt dan dat twee dagen per week het optimale aantal dagen is als we het hebben over terug naar kantoor? Uit onderzoek bij een grote Turkse multinational blijkt dat één dag per maand – ik herhaal – één dag per maand voldoende is. Toen het bedrijf afstapte van volledig remote werken naar één dag per maand ging, ging de productiviteit met 8 procent omhoog. Ook hielp het bij het terugdringen van verloop.
Toch willen organisaties vaker mensen terug naar kantoor. Enkele verklaringen hiervoor zijn: de leeftijd van de CEO. Jongere CEO’s staan thuiswerken vaker toe dan oudere CEO’s.
Ook blijkt dat narcistische leiders meer aansturen op werken op kantoor. Nu komt narcisme net iets meer voor in leidinggevende posities dan elders in de organisatie. Voor een deel komt de drang om mensen terug op kantoor te hebben dan ook voort uit een behoefte van macht en status. Die kunnen ze niet tonen wanneer mensen thuiswerken. De onderzoekers concluderen: „The pursuit of authority and glory may be an enemy of flexibility.”
Behoefte aan macht en de visie van de rechter
Opmerkelijk is dat de rechter in de zaak rond Booking.com aangeeft dat twee dagen per week op locatie werken ‘heel normaal’ is. Maar normaal hoeft natuurlijk niet goed te zijn. Vroeger was het normaal om binnenshuis te roken. Als de rechter niet op onderbuikgevoel afgaat, maar op wat de wetenschap oordeelt, dan haalt Booking.com bakzeil.
De wetenschap is er vrij duidelijk over: thuiswerken wordt negatiever beoordeeld dan op locatie werken, maar dat heeft weinig met de wetenschap rondom werk te maken. Dat bekent dus niet dat we nooit meer elkaar hoeven te spreken, maar tussen één dag per maand en twee dagen per week zit nogal een groot verschil.
Voor veel mensen geldt dat ze uit zichzelf graag twee dagen per week al op kantoor willen werken. Wil je als organisatie de goodwill van je medewerkers verspillen, de motivatie verkreukelen? Verplicht ze dan vooral een vast aantal dagen op kantoor te komen.
Lees ook: Wat als we afspreken dat er na de vakantie één vergadervrije dag per week komt?
Omdat je in het verleden een fancy kantoor hebt laten bouwen, betekent niet dat mensen daar perse naartoe moeten. Je hebt altijd meer aan leegstand dan aan matig gemotiveerde medewerkers in een vol kantoor.
Wil je mensen vrijheid, flexibiliteit en autonomie bieden en alle voordelen hebben van het persoonlijke contact, organiseer dan één keer per maand een leuke dag waarop iedereen elkaar kan spreken. Organiseer een lezing en maak het voor mensen de moeite waard om te komen.
Ben je benieuwd hoe jullie organisatie thuiswerken benadert, doe dan de (gratis) thuiswerkscan op de site van Louis Goulmy.
Ontvang elke week het beste van BusinessWise in je mailbox. Schrijf je hier nu gratis in:
