Wie is Elon Musk (5): hoe de bromance met Donald Trump eindigde in een bittere ruzie

In de geschiedenis van het kapitalisme is er zelden een verbond geweest dat zo beladen, krachtig en potentieel ontwrichtend was als de relatie tussen Elon Musk en Donald Trump. Wat begon als een aarzelende wederzijdse erkenning groeide tijdens de verkiezingscampagne van 2024 uit tot een politiek-industrieel complex dat zijn weerga niet kent. Het was het begin van een nieuw tijdperk waarin het bedrijfsleven niet langer alleen lobbyt bij de macht, maar er integraal deel van uitmaakt.

Van rivaal naar rechterhand van Trump

De relatie tussen Musk en Trump was niet altijd rooskleurig. In 2022 noemden ze elkaar nog publiekelijk bullshit artist en conman. De omslag kwam toen Musk zich realiseerde dat zijn visie op een gedereguleerde, technocratische toekomst – waarin SpaceX ongehinderd Mars kan koloniseren en Tesla de zelfrijdende revolutie kan forceren – een politieke stormram nodig had.

Na de overname van Twitter (X) schoof Musk ideologisch op naar rechts. Zijn steun aan Trump was niet alleen verbaal, maar ook financieel. Met de oprichting van America PAC en een investering van naar schatting 150 miljoen dollar in de campagne werd hij de belangrijkste financier en strateeg achter de schermen. Toen Trump in januari 2025 het Witte Huis opnieuw betrok, zat Musk niet in de publieksruimte, maar in de war room.

Maar in de annalen van de politieke geschiedenis zal 2025 herinnerd worden als het jaar van de Grote Breuk. Wat begon als een strategisch plan om de Amerikaanse overheid te herstructureren, ontaardde binnen zes maanden in een openlijke oorlog tussen twee van de grootste ego’s op aarde.

2 biljoen aan overheidsuitgaven schrappen met DOGE

Toen Donald Trump in januari 2025 het Witte Huis opnieuw betrok, was Elon Musk zijn onofficiële mede-regent. Als hoofd van het nieuw opgerichte Department of Government Efficiency (DOGE) kreeg Musk de vrije hand om de federale bureaucratie te lijf te gaan met dezelfde hardcore methode die hij bij Twitter gebruikte. First Principles Thinking, bijvoorbeeld. Waarom bestaat dit agentschap, en als we het vandaag niet zouden hebben, zouden we het dan opnieuw oprichten? Vervolgens: drastische sanering.

Het doel was om 2 biljoen dollar aan federale uitgaven te schrappen door bureaucratische lagen te verwijderen. Een ongekend experiment: een miljardair die de overheid runt als een noodlijdende techstartup.

Onder leiding van Musk werden duizenden vacatures bevroren en hele afdelingen gemarkeerd voor opheffing. Hij presenteerde zichzelf als de architect van een slankere, efficiëntere staat. „Elon doet voor de overheid wat hij voor Twitter deed: de rommel opruimen die ons land verstikt. Hij heeft een gouden sleutel en zal altijd toegang hebben tot het Witte Huis”, hoorden we Donald Trump in februari 2025 zeggen.

Belangenverstrengeling of optimale synergie?

Dé vraag die steeds vaker werd gesteld: waar houdt de adviseur op en begint de topondernemer? Immers, Musk adviseert zijn president over regelgeving die directe invloed heeft op zijn eigen vermogen. Voorbeelden zijn er te over. Tesla: een landelijke standaard voor autonoom rijden zou het bedrijf miljarden besparen aan juridische strijd in individuele staten. SpaceX: als adviseur kan Musk aandringen op het privatiseren van nog meer NASA‑taken, wat SpaceX de facto het enige transportmiddel naar de ruimte maakt. En Neuralink: snellere goedkeuringspaden bij de FDA kunnen de commerciële uitrol van herseninterfaces versnellen.

Terwijl critici spraken van een ‘oligarchie in wording’, zagen voorstanders juist een noodzakelijke fusie tussen innovatiekracht en bestuurlijke macht om de concurrentie met China voor te blijven.

Breekpunt Musk-Trump: One Big Beautiful Bill

De eerste barsten in de relatie werden zichtbaar in mei 2025, toen Trump zijn handtekening wilde zetten onder de One Big Beautiful Bill, een gigantisch begrotingsplan van biljoenen dollars. Voor Musk, die maandenlang had gepredikt over het terugdringen van de staatsschuld, was dit plan een ‘walgelijke gruwel’. Hij zag hoe zijn efficiëntie‑initiatieven werden overschaduwd door nieuwe, massale overheidsuitgaven en subsidies.

De ideologische kloof werd pijnlijk zichtbaar. Terwijl Trump de economie wilde stimuleren met klassieke overheidsbestedingen en tarieven, waarschuwde Musk voor een naderende recessie en een onhoudbaar begrotingstekort. Op 3 juni 2025 barstte de bom op X. Musk plaatste een bericht dat de wereld rondging: Kill the Bill.

Lees ook - Elon Musk: de familieman die de planeet wil bevolken met zijn eigen DNA

De ‘First Buddy’ die Elon Musk nu niet meer is

De reactie van Trump was meedogenloos. In een live uitgezonden ontmoeting met de Duitse kanselier Merz in het Oval Office haalde de president fel uit naar zijn voormalige adviseur. Trump claimde dat Musk alleen kritisch was omdat het begrotingsplan de subsidies voor elektrische auto’s zou schrappen, subsidies waar Tesla miljarden aan verdient.

Wat volgde was een digitale vechtscheiding die realtime te volgen was op X en Truth Social. Musk sloeg terug: ‘Zonder mij had Trump de verkiezingen verloren’. Vervolgens reageerde Trump: ‘De makkelijkste manier om miljarden te besparen is door Elons overheidscontracten te beëindigen.’

Musk suggereerde vervolgens dat Trump voorkwam in de beruchte Jeffrey Epstein-dossiers, een beschuldiging die de breuk definitief maakte. „Elon en ik hadden een geweldige relatie. Ik weet niet of we die nog hebben. Zijn nostalgie naar Washington is blijkbaar veranderd in waanzin.” En dat hoorden we Donald Trump in juni 2025 zeggen.

De val van de Tesla-koers

Voor beleggers was de ruzie een ramp. In de week van de breuk kelderde de koers van Tesla met meer dan 14 procent, wat resulteerde in een verlies van 150 miljard dollar aan marktwaarde. De markt realiseerde zich dat Musk niet langer de bescherming van het Witte Huis genoot, maar juist een doelwit was geworden. Dreigementen van Trump om federale contracten met SpaceX te herzien zorgden voor onrust in de ruimtevaartsector.

Musk is vertrokken uit de directe invloedssfeer van Washington en heeft zich teruggetrokken in zijn eigen technologische fort. Hij gebruikt X nu als oppositiekanaal tegen het beleid van de president die hij zelf aan de macht hielp.

Ontvang elke week - op maandag - het beste van BusinessWise in je mailbox. Schrijf je hier nu gratis in en maak kans op een Apple Watch!