Want verduurzaming gaat allang niet meer alleen over duurzaamheid. Het gaat ook over (hoge) kosten, bedrijfscontinuïteit, investeringen en de vraag: waar ontstaan in de toekomst nieuwe verdienmodellen?
Inzicht eerst
De eerste stap die bedrijven volgens Stan de Groot, Corporate Developer bij Scholt Energy, moeten zetten, is: inzicht krijgen in het eigen energiegebruik. „Je moet weten wat je verbruikt en wanneer je verbruikt. Dat is eigenlijk een baseline.”
Pas als duidelijk is waar en wanneer een onderneming energie gebruikt, wordt duidelijk welke vervolgstap waarde toevoegt. Misschien ligt de grootste winst in een efficiënter productieproces. Misschien is eigen opwek interessant. Of misschien heeft een bedrijf vooral behoefte aan flexibiliteit.
„Energiebesparing is een heel breed begrip”, aldus De Groot. „Het maakt natuurlijk uit of je een bakkerij hebt, kaas maakt of een retailwinkel hebt. Afhankelijk van je proces of je core business is er meer of minder mogelijk.”
Oplossingen combineren
Voor productiebedrijven kan energie zelfs een directe voorwaarde zijn voor groei. Dat merkte ook een ijsfabrikant die met Scholt Energy om tafel ging. Het bedrijf wilde uitbreiden, maar liep tegen netcongestie aan: de beschikbare capaciteit op het elektriciteitsnet was niet voldoende.
„Als de kantoormedewerkers het licht zagen flikkeren, renden ze naar de fabriekshallen om te kijken of de producten nog werden uitgedraaid”, vertelt Tim Wiersma, TL Product Development bij Scholt Energy. „Dat was belangrijker dan wat ze aan het bureau deden, natuurlijk.”
Begin bij het probleem
De oplossing lag niet in één product, maar in een combinatie van mogelijkheden: zonnepanelen, het slim afschakelen van productie en de inzet van een batterij. Die kan grote hoeveelheden energie opslaan, zodat opgewekte energie op een later moment kan worden gebruikt. Ook subsidieregelingen, financiering en voorfinanciering spelen daarbij een rol.
„Dat is ook onze rol”, zegt De Groot. „Die kennis heeft een ondernemer waarschijnlijk niet, en dus kunnen ze ons bellen voor uitleg.”
Duurzaamheid raakt de boardroom
Ook ESG, de steeds belangrijkere eisen rond duurzaamheid, sociale verantwoordelijkheid en goed bestuur, maakt de manier waarop bedrijven met energie omgaan steeds relevanter. Een grote klant kan vragen naar de CO₂-uitstoot van leveranciers. Een bank kan meer inzicht willen in duurzaamheidsrisico’s. En bedrijven kunnen indirect te maken krijgen met eisen vanuit hun keten.
„Als je niet het inzicht hebt in je energieverbruik en je CO₂-emissies, kun je uiteindelijk opdrachten verliezen”, zegt Wiersma. „Of minder gunstige overeenkomsten met je bank krijgen, omdat je die inzichten niet hebt.”
Daarmee raakt verduurzaming niet alleen de duurzaamheidsafdeling, maar ook de commerciële strategie, financiering en bedrijfscontinuïteit.
Maak een plan
Voor directies die door alle ontwikkelingen het overzicht dreigen te verliezen, is het volgens De Groot dus belangrijk om terug te gaan naar de basis. „Klanten raken vaak het overzicht kwijt doordat ze overweldigd worden door de complexiteit die op ze afkomt”, zegt hij. „Regelgeving, verplichtingen, veranderende markten en enorm veel technologie die beschikbaar komt. Wat is wijsheid?”
Zijn advies: begin met inzicht, bepaal vervolgens je prioriteiten en voer gericht uit. Hoeveel energie verbruikt het bedrijf? Waar zitten de grootste pieken en verbruiken? Wat past bij de bedrijfsstrategie en hoeveel ruimte is er om te investeren?
„Kies de projecten die nu het meest opleveren en die jou dichter bij je energiedoelen brengen”, zegt De Groot. „Laat je niet verleiden door iemand die een keer langskomt en zegt: dit moet je doen. Het moet onderdeel zijn van een groter plan.”
Geen big bang
Dat plan hoeft bovendien niet in één keer klaar te zijn. „Het is realistisch om te verduurzamen”, zegt Wiersma. „De vraag is hoe snel en op welke vlakken.” Een bedrijf dat vandaag nog deels op gas draait, zal niet altijd morgen volledig elektrisch kunnen werken. Processen, investeringen en beschikbare netcapaciteit bepalen mede het tempo.
„Het zal voor de meeste ondernemers geen big bang zijn”, zegt Wiersma. „Maar er zijn zeker mogelijkheden die we op korte termijn kunnen inzetten om groene stroom te kunnen leveren. En er zijn zeker mogelijkheden om mee te denken in waar we op langere termijn kunnen verduurzamen.”
Onderdeel van bedrijfsstrategie
De belangrijkste stap is daarom niet automatisch de grootste investering. Het is weten waar je staat en bepalen waar je naartoe wilt. Wie verduurzaming benadert als een los kostenproject, kijkt al snel naar wat het kost. Wie energie onderdeel maakt van de bedrijfsstrategie, kijkt ook naar wat het kan opleveren: lagere kosten, minder afhankelijkheid, meer continuïteit en mogelijk zelfs nieuwe verdienmodellen.
Meer weten over hoe je als onderneming grip krijgt op energie, verduurzaming en de keuzes die daarbij komen kijken? Bekijk het gesprek in de video boven dit artikel of kijk op scholt.nl.
Ontvang elke week het beste van BusinessWise in je mailbox. Schrijf je hier nu gratis in:
