Van Terminator 2-fantasie naar miljoenenmarkt: hoe Remco Koemans de allereerste robot met een digitaal paspoort bouwde

Co-founder en CEO Remco Koemans: „Ik verwacht dat er over tien jaar meer robots dan mensen zijn. Dan moet je wéten welke robot voor je staat, anders ontstaat er chaos. Je wil voorkomen dat een bezorgrobot een nooduitgang blokkeert of dat een drone niet veilig kan landen bij een ziekenhuis.’’

Stel, je bent thuis en er wordt aangebeld: een robot voor de deur. Komt hij je kind halen voor zwemles? Collecteren voor een goed doel? Je heg snoeien? Met andere woorden: is hij te vertrouwen? Want misschien is hij niet waterdicht. Collecteert hij onder valse voorwendselen. Kan hij helemaal niet snoeien.

Daar kom je maar op een manier achter, aldus Koemans: dat de robot zich kan identificeren. Dat het apparaat echt is wie het zegt te zijn. Dat je weet wie de eigenaar is. En, niet in de laatste plaats, dat de machine zich altijd veilig heeft gedragen. Het klinkt misschien als toekomstmuziek, maar Koemans weet het zeker: dit scenario komt sneller dan we denken.

Vertrouwen en identificatie in de robotwereld

Samen met robot ID0 (spreek uit: Ido, betekenis: ID zero) was Koemans aanwezig op de allereerste editie van Future Pulse, The Dutch Robotics Conference in het Evoluon in Eindhoven.

IDO is de eerste robot ter wereld met een digitaal paspoort, ‘een digitale kentekenplaat, toegangspas en zwarte doos in één’, aldus Koemans. Eerlijk gezegd ziet ID0 er onschuldig uit. Hij danst, hij zwaait, hij rent.

Koemans: ,,Mensen denken al snel: grappig. Maar jij weet niet of mijn robot een dieptecamera heeft die de hele ruimte kan scannen. Of een thermoscamera heeft om een gezichtsscan te maken. Wat voor interacties hij heeft gehad met andere robots. Welke data hij opslaat. En vooral: wat hij met die data doet. Misschien heeft hij wel connecties met Rusland of China.’’

Europese EUDI-technologie als basis voor regelgeving

Voor de ontwikkeling van een digitaal paspoort voor robots maakt Stormcatch gebruik van de EUDI-technologie. EUDI – dat staat voor European Digital Identity - is een Europese digitale portemonnee (wallet) waarmee burgers en bedrijven zich door heel Europa veilig online kunnen identificeren en persoonlijke gegevens kunnen delen.

Robots zijn aan een flinke opmars bezig, vervolgt Koemans. Ze maken schoon in supermarkten, ze bezorgen eten in restaurants, ze rijden door distributiecentra en brengen medicijnen rond in ziekenhuizen. Afgesloten ruimtes, dus nog engszins overzichtelijk. Maar het duurt niet lang meer of je ziet ze ook in de openbare ruimte.

Koemans: ,,Robots zijn er, maar het vertrouwen nog niet. Daarom is een digitaal paspoort noodzakelijk. Op dit moment is er ook nog geen wet- en regelgeving, maar die gaat komen. Ik heb het uitgezocht: ID0 is formeel een voertuig. En een voertuig heeft verplicht rem- en knipperlichten nodig. Deze robot heeft ze niet. Tot nu toe ben ik er nog niet op aangesproken, maar we moeten er wel over nadenken.’’

Praktische pilots in de zorg en installatiebranche

Stormcatch werkt intussen mee aan een aantal proefprojecten, onder meer in samenwerking met het Erasmus MC, de nationale politie, de gemeente Rotterdam en installatiebedrijf Breman. ,,In het Erasmus MC werken we bijvoorbeeld mee aan een pilot met robots die medicijnen ophalen uit de ziekenhuisapotheek en vervolgens naar verschillende afdelingen brengen. Maar om van de ene ruimte in de andere ruimte te komen, moet hij zich kunnen legitimeren. Je moet er niet zomaar vanuit gaan dat hij schoon is, hij moet het bewijzen. Je moet hem dus autorisatie geven.’’

Ook is Stormcatch betrokken bij een pilot van Breman Installatie. De installatiebranche heeft te weinig vakmensen, terwijl het werk niet minder wordt. Gebouwen moeten duurzamer, slimmer en energiezuiniger worden. Dat vraagt volgens Breman niet alleen om nieuwe oplossingen voor klanten, maar ook om een andere manier van werken.

Daarom onderzoekt het bedrijf de mogelijkheden van digitalisering, kunstmatige intelligentie (AI) en robotisering. Technologie kan taken overnemen die zwaar, repetitief of tijdrovend zijn.

Vanuit innovatiecentrum BREiNN experimenteert Breman volop met nieuwe technologie, onder meer met robot Bob (Breman’s ondersteunende Buddy), waarbij wordt onderzocht of hij het werk van een monteur en/of collega kan verlichten. En robothond Brick, om te kijken of inspecties op moeilijk bereikbare plekken efficiënter en veiliger kunnen worden uitgevoerd. Denk aan kruipruimtes van woningen.

Koemans: ,,Er gaat een moment komen dat een monteur samen met Bob of Brick bij jou thuis komt. Een robot gaat niet repareren, maar zou wel de binnenkant van een defecte warmtepomp of cv-ketel kunnen scannen en aangeven wel schroefje los zit, om iets te noemen. De monteur kan altijd zijn id-kaart laten zien, maar Bob en Brick moeten dat straks ook kunnen.’’

Van scifi-inspiratie tot Robot as a Service

Koemans fascinatie voor robots ontstond nadat hij Terminator 2 had gezien, een sciencefictionfilm uit 1991 met onder meer een vechtrobot. „Iedereen dacht: dit is fictie, een fantasieverhaal. Ik niet. Ik dacht: dit gaat een keer gebeuren. En het heeft me nooit losgelaten.’’

Stormcatch, het bedrijf dat Koemans samen met Frank van der Hulst heeft opgericht, is op dit moment nog afhankelijk van subsidies, maar er gaat een moment komen dat alle robots worden verplicht een digitaal paspoort bij zich te hebben, in de vorm van een chip of QR-code. De verwachte kosten: een tientje, aldus Koemans. Ook is hij bezig met de ontwikkeling van RaaS, Robot as a Service.

„Een robot die een heg kan snoeien, kost misschien al snel 10.000 euro. Waarom zou iedere bewoner er zelf een moeten aanschaffen? De buurt kan ook gezamenlijk een robot kopen. Met een digitale identiteit kan vervolgens worden bijgehouden wie de robot gebruikt, verder kan de machine per uitgevoerde taak afrekenen. Het gaat echt sneller dan we denken.”

Ontvang elke week het beste van BusinessWise in je mailbox. Schrijf je hier nu gratis in: