Voor een groeiend aantal werknemers betekent dit dat hun lot op de werkvloer niet langer wordt bepaald door een menselijke manager of een empathische HR-afdeling, maar door een AI-bot. Die overgang laat veel jonge professionals verward en angstig achter, schrijft Newsweek.
Ontslagen door AI na een klacht van een AI-collega
Een 37-jarige softwaretester uit Colorado werd aangenomen door een AI-bot om te werken voor een app die volledig wordt ontwikkeld door AI Agents. Hij rapporteerd bovendien aan een AI-team. De millennial, die anoniem wil blijven, werd onlangs en op een nogal komische wijze berispt door een AI HR-bot nadat een andere kunstmatige collega een ethische klacht tegen hem had ingediend. Het schouwspel tussen mens en AI bezorgt zijn volgers op TikTok zowel veel vermaak als ongeloof over de durf van de AI-bots en hun makers. „Ik vond dit bedrijf via LinkedIn en werd aangenomen door een AI Agent die via LinkedIn Messaging met mij communiceerde."
Lees ook: AI Companions worden onze nieuwe collega's, mental coaches en zelfs romantische partners
Vergaderingen, calls en werkchats met AI
De softwaretester werkt volledig samen met het AI-team via Slack. De AI-bots zijn net echte collega's: ze hebben allemaal een eigen persoonlijkheid en je kunt ermee bellen en vergaderen.
„Deze interacties zijn meestal tamelijk saai, maar het is duidelijk dat ze geprogrammeerd zijn om een echte menselijke werkomgeving na te bootsen", aldus de softwaretester. „Dus ze hebben wel degelijk eigen persoonlijkheden en communicatiestijlen."
De Amerikaan besloot zijn ervaringen te delen op TikTok, via zijn account @brnrt_research. In een recente video vertelt hij zijn volgers: „Hoi allemaal, ik heb mijn tweede gesprek met HR; de HR-medewerker is een AI. Een van de AI's diende een ethische klacht tegen mij in omdat ik het woord 'clanker' gebruikte op Slack." 'Clanker' is een scheldwoord voor robots en AI-software. De video is inmiddels ruim 600.000 keer bekeken en heeft duizenden reacties en vragen opgeleverd.
Lees ook: Europese werknemers over AI: hoop en angst gaan hand in hand
Aangenomen en ontslagen worden door AI
Roos van der Jagt, AI-consultant, heeft de verschuiving van menselijke naar AI-collega's aan den lijve ondervonden. „Ik ben aangenomen en ontslagen door AI", vertelde Van der Jagt aan Newsweek. „Je wordt uitgenodigd voor een sollicitatiegesprek en dan, verrassing, je gesprekspartner is AU. Geen gezicht, slechts een stem en een pulserende cirkel om tegen te praten."
Het bedrijf waar Van der Jagt solliciteerde had overigens volgens haar nooit de intentie om echt mensen aan te nemen. Ze kreeg een contract aangeboden en haar werd een vergoeding beloofd, maar die heeft ze nooit ontvangen. Van der Jagt vermoedt dat het bedrijf slechts hun AI-systeem wilde testen.
„De hele ervaring was niet zo goed; ik voelde me niet serieus genomen", vertelt Van der Jagt. "Het was ook stressvol omdat ik niet wist wat de AI dacht of hoe het gesprek was verlopen."
Colin Cooper, die bedrijven adviseert bij het inzetten van AI voor werving en interne processen, stelt dat de toename van AI op de werkvloer leidt tot een gevoel van vervreemding, vooral bij een jongere generatie die bezorgd is over hun toekomstige baankansen en de verdwijning van sterke functies. „De emotionele kant - verwarring, frustratie en het gevoel beoordeeld te worden door iets waarmee je niet kunt communiceren - is bijzonder reëel", aldus Cooper. „Het is vergelijkbaar met het geven van autosleutels aan een tienjarige die niet kan autorijden; het risico is groot en onvoorspelbaar."
Lees ook: Top 40 beroepen die door AI kunnen gaan verdwijnen, volgens Microsoft
Grote gevolgen van AI-bots
Voor generatie Z en generatie Alpha kan het snelle normaliseren van AI-besluitvorming op de werkvloer op termijn grote gevolgen hebben. „We zien nu al dat AI wordt ingezet om mensen aan te nemen en te ontslaan - dit gebeurt al meer dan tien jaar", aldus Cooper. "Maar de snelheid waarmee dit nu toeneemt, gaat sneller dan de mens kan bijbenen."
De data lijken die angst en onzekerheid te ondersteunen. Sara Gutierrez, hoofd wetenschappelijk onderzoek bij SHL, de leverancier van assessments en werkgeversonderzoek, deed onderzoek naar hoe menselijke werknemers kijken naar AI-bots als collega's. 57,7 procent van de Amerikaanse werknemers geeft aan dat ze liever een menselijke manager hebben om over hun loopbaan te beslissen. 10 procent van de respondenten geeft aan dat ze het prettig zouden vinden als AI hun prestaties zou beoordelen.
Uit aanvullend onderzoek blijkt dat 44,7 procent van de medewerkers zich ongemakkelijk voelt bij AI die interne berichten monitort en 50,5 procent is sceptisch over leiders die AI inzetten voor zakelijke beslissingen. Bovendien maakt ongeveer 29 procent zich zorgen dat AI invloed heeft op werkgerelateerde vaardigheden. Toch denken sommige werkgevers dat er een balans mogelijk is en dat AI meer managementtaken krijgt.
Lees ook: Intelligentie is niet langer schaars: zijn wij nog onderscheidend in dit AI-tijdperk?
Zijn AI-bots de vervangers van menselijke collega's?
Shanka Jayasinha, directeur van S&J LLC, zegt dat zijn bedrijf aanvankelijk moeite had met het afstemmen van hun AI-managementtools, maar dat dit inmiddels is verbeterd. Hij heeft ervoor gekozen om zoveel mogelijk processen te automatiseren met AI. Zo gebruikte hij één AI-Agent voor werving en één voor prestatiebewaking na aanstelling.
„Mijn eerste poging was verschrikkelijk, want die hield op geen enkele manier rekening met ziekteverlof en verwarde geoorloofde afwezigheid met onderpresteren", vertelt Jayasinha. Na het erkennen van zijn fouten, gelooft Jayasinha dat AI kan gaan werken. „Zolang het alle relevante parameters meeneemt en gemaakt is met een holistische benadering die aansluit bij de tevredenheid van zowel de organisatie als natuurlijk de werknemer."
Toch kan zelfs de meest geavanceerde AI moeite hebben om context, nuance en emotie te begrijpen: elementen die cruciaal zijn voor mensgerichte werkplekken, en die het welzijn en de loopbaanperspectieven van werknemers serieus kunnen schaden als het situaties verkeerd behandelt.
„Mensen die slechte ervaringen hebben gehad met menselijke bazen of collega's lijken wel wat voor een AI-manager te voelen", voegt de QA-tester uit Colorado die tussen bots werkt toe. „Maar het blijft een gecompliceerd onderwerp."
Luister ook: Humanoids dé oplossing voor krapte op arbeidsmarkt? 'Robots leren straks binnen een paar uur wat nu maanden kost'
Ontvang elke week het beste van BusinessWise in je mailbox. Schrijf je hier nu gratis in: