Werken aan een betere wereld gaat veel verder dan klimaat alleen. Werken aan een betere wereld gaat over een eerlijke verdeling van eigenlijk alles: voedsel, kapitaal, woonruimte, scholing en heel veel andere essentiële onderdelen van het leven. En dan hebben we het over een wereldwijde aanpak.
Klimaat is slechts een onderdeel van een duurzame toekomst. Een belangrijk onderdeel overigens.
Maar het feit dat 50 procent van al het geproduceerde voedsel op aarde wordt verspild, is natuurlijk ook een belangrijk onderdeel. Want daardoor sterven jaarlijks miljoenen mensen. Voor een deel hangt die voedselverspilling zelfs samen met het klimaatprobleem.
Maar waar ligt voor die Nederlandse bedrijven nu eigenlijk echt het probleem, volgens mij? Overigens reken ik de duizenden agrariërs ook mee als bedrijven natuurlijk.
Want voordat ik over het echte, dieperliggende probleem praat, wil ik wel aangeven dat ik het stoer vind dat bedrijven zelf om strengere wetgeving vragen. Dat getuigt van een visie op de toekomst die de laatste jaren vaak heeft ontbroken, met name in de politiek.
“Moedige leiders gaan moeilijke en pijnlijke problemen niet uit de weg”
Leen Zevenbergen
Gebrek aan politieke visie en moed
Een visie is nodig om goed leiderschap te tonen en in de afgelopen decennia werd voor ‘visie verwezen naar de oogarts’ door de langstzittende minister-president. Helaas!
Daardoor hebben we als land een grote achterstand opgelopen en zijn we opgezadeld met heel veel problemen die we konden zien aankomen, maar waarvoor we te bang waren om ze aan te pakken. Het aanpakken van duidelijk zichtbare problemen vergt moed. Dat vergt moedige leiders. Zoals Paul Polman, voormalig CEO van Unilever, ooit zei: „The world needs more courageous leaders.”
Moedige leiders gaan moeilijke en pijnlijke problemen niet uit de weg. Waarom niet? Omdat die problemen daarmee niet verdwijnen, maar vaak in grotere en pijnlijkere omvang weer terugkomen.
Lees ook: ‘Geen zware klus’: de échte reden dat Thomas de Boer de nieuwe Shell-baas is
Het is al vele tientallen jaren meer dan overduidelijk dat het klimaat, met al zijn daarmee samenhangende aspecten, een groeiend probleem vormt. Voor alle bedrijven in Nederland en ook voor de agrariërs.
We worden al decennialang gewaarschuwd, maar de pijnlijke en kostbare oplossingen kosten geld en leveren pijn op korte termijn op. Op korte termijn, want daarmee lossen we pijn op de lange termijn op.
“Politici leven en reageren vaak in de waan van de dag, terwijl de meeste bedrijven een veel langetermijnplan hebben”
Leen Zevenbergen
De kloof tussen bedrijfsleven en politiek
En juist daar ligt een van de kernproblemen: politici leven en reageren vaak in de waan van de dag, terwijl de meeste bedrijven een veel langetermijnplan hebben. Bedrijven en ondernemers kunnen nauwelijks overleven door alleen maar aan de korte termijn te denken.
Politici en hun partijen denken aan hoeveel stemmen ze in de peilingen krijgen en handelen daarnaar. Ze spelen mooi weer op de korte termijn, maar dat levert helaas geen mooie toekomst voor een land en zijn burgers op.
Zie hier de twee totaal verschillende werelden waarin het bedrijfsleven en de politiek zich bevinden.
Zwalkend beleid remt investeringen
Een tweede groot probleem is de continu veranderende omgeving waarin bedrijven moeten opereren. Het ene kabinet beweegt naar links en het andere naar rechts, met continu veranderende wetgeving als gevolg.
En als je een bedrijfsleven wilt dat investeert, moet je daarvoor een stabiele omgeving bieden. Daardoor valt te berekenen of en hoeveel er geïnvesteerd moet worden en hoe dat kan worden terugverdiend.
Lees ook: Tata Steel, Milieudefensie en de uitschakeling van Donald Pols: toeval of briljant complot?
Als bedrijfseconoom is het logisch dat elke investering moet worden terugverdiend. Liefst met rente en hopelijk meer.
Maar dat rekenen is ondoenlijk als er onzekerheid bestaat over de wetgeving. Of als de wetgeving continu verandert. Daarmee creëert de politiek dus een onzeker klimaat voor ondernemers.
“Het is geweldig om te zien dat ondernemers met een langetermijnvisie liever nu de pijn van een veranderend klimaat nemen dan later. Dat getuigt van visie en moed”
Leen Zevenbergen
Tijd voor een langetermijnvisie
Terug naar het klimaat. Het is geweldig om te zien dat ondernemers met een langetermijnvisie liever nu de pijn van een veranderend klimaat nemen dan later. Dat getuigt van visie en moed.
Maar ik ben er niet van overtuigd dat de politiek dat snapt. Ik ben er niet van overtuigd dat de politiek snapt dat Nederlandse ondernemers vragen om langetermijnbeleid waarop zij hun beslissingen kunnen afstemmen.
Een politiek klimaat dat niet elke zoveel jaar verandert, zodat er geen zwalkende omgeving ontstaat waarin bedrijven niet kunnen floreren.
En als wij een land worden van kortetermijnvisie, met een laf politiek beleid, dan zullen onze bedrijven en ondernemers hun heil elders moeten zoeken. Of ze willen of niet. En als ondernemer zou ik niet graag uit Nederland vertrekken. Overigens denk ik dat de meeste ondernemers dat niet willen.
Het probleem van een veranderend klimaat is van een fenomenale omvang en raakt alle sectoren, of zal die gaan raken.
Als we dat nu niet keihard aanpakken, zitten we over tien jaar met de gebakken peren. Daar is geen ontkomen aan. Zachte heelmeesters maken stinkende wonden. Vandaar dat de meeste Nederlandse bedrijven vragen om een duidelijke en harde aanpak.
Uit het onderzoek van Future Up blijkt dat er nauwelijks draagvlak is voor uitstel van klimaatbeleid. Slechts 2 procent van de bedrijven geeft aan dat te willen. Ik zou zeggen: gaan met die banaan!
Ontvang elke week het beste van BusinessWise in je mailbox. Schrijf je hier nu gratis in: