Het is hoogzomer. De thermometer tikt moeiteloos 30 graden aan, de zon staat strak aan de hemel en de parken zouden moeten bruisen. Toch valt het me op hoe opvallend rustig het is op straat. Het lijkt alsof het buitenleven zich steeds vaker naar binnen verplaatst. Waar de stoepen vroeger bezaaid lagen met omgevallen fietsen, stoepkrijt en skelters, verblijven veel kinderen nu in een stille woonkamer, vastgezogen aan hun scherm.
Hoewel ik als moeder van twee kinderen met weemoed terugdenk aan de tijd dat we buitenspeelden tot de lantaarnpalen aangingen, ben ik niet van het type dat roept dat vroeger alles beter was. De nieuwe generatie is digitaal vlijmscherp: ze bouwen moeiteloos internationale communities op en navigeren met gemak door een technologische wereld.
Als manager in de IT-sector juich ik die vaardigheid enorm toe. Toch lijkt de ideale balans te zijn verschoven. We hebben behoefte aan een combinatie: de digitale handigheid van nu, gekoppeld aan de onvervalste, authentieke ‘straatvechtersmentaliteit’ van toen.
Op straat leer je hoe het leven werkt
Als meisje voetbalde ik veel met de jongens uit de buurt. De hiërarchie was daar onvermijdelijk en ik móést wel van me afbijten. Regelmatig kreeg ik te horen: „Meisjes kunnen helemaal niet voetballen, ga maar aan de kant.”
“De straat dwong je om de beste versie van jezelf te laten zien, simpelweg omdat je anders genadeloos werd uitgefilterd”
Daniëlle de Ridder AFAS Software
Mijn reactie was niet om in een hoekje te gaan zitten of naar mijn moeder te rennen. Ik antwoordde steevast: „Kom maar op, ik laat je wel even zien wat ik kan.”
Op straat leerde je onderhandelen over de regels van het spel, je plek opeisen in de groep en – misschien wel het belangrijkste – ruzies zelf oplossen, zonder tussenkomst van een mediator of docent. Van dat soort momenten krijg je eelt op je ziel en een stevige ruggengraat. De straat dwong je om de beste versie van jezelf te laten zien, simpelweg omdat je anders genadeloos werd uitgefilterd.
Van het schoolplein naar de zakenwereld
Van die lessen tussen de stoepranden pluk ik vandaag de dag op kantoor nog dagelijks de vruchten van. De zakenwereld is immers vaak net een schoolplein voor volwassenen. Als ik kritiek krijg op een strategisch plan, zie ik dat niet als een persoonlijke aanval, maar als een kans om te groeien. Wordt een project aan mijn neus voorbijgegaan? Dan zie ik dat als een leermoment in plaats van het einde van de wereld.
De uitdaging van deze tijd is dat veel contact digitaal verloopt. Een afstandelijke afwijzing via een scherm is een wezenlijk andere ervaring dan iemand recht aankijken en omgaan met een directe reactie. Juist daarom is het essentieel om te blijven oefenen met ongemakkelijke momenten. Constructieve feedback is een vaardigheid die je moet ontwikkelen. Zoals ik vaak zeg: een kritische opmerking van een leidinggevende is niet automatisch een aanval, maar kan juist een kans zijn om te groeien.
Lees ook: ‘Weg met diploma-eisen’ vindt deze AFAS-manager, ‘zoek geen papieren tijgers, maar echte winnaars’
Samen groeien door weerstand
Daar ligt een gezamenlijke uitdaging voor ouders en opvoeders: hoe zorgen we ervoor dat jonge mensen zich gesteund voelen en tegelijkertijd leren omgaan met weerstand? We willen hen beschermen, maar soms ontstaat de grootste groei juist wanneer ze zelf ervaren, zelf oplossen en ontdekken dat een tegenslag overkomelijk is.
“Je hebt een paar schaafwonden en blauwe plekken nodig om te weten dat je niet breekt als het even tegenzit”
Daniëlle de Ridder AFAS Software
Ook in het onderwijs zien we die worsteling. De verleiding is groot om als ouder direct in te grijpen bij problemen met een cijfer of een deadline. Toch is het zelf aangaan van dat gesprek een waardevolle leerschool. Niet omdat kinderen alles alleen moeten oplossen, maar omdat zelfstandigheid en veerkracht groeien door ervaring.
De feedbackcultuur: schuren is noodzakelijk
Kijk je naar een succesvol model voor high-performance, dan draait dat om balans: complimenten geven is fijn, maar kritische feedback is noodzakelijk. Blijft het enkel bij bevestiging, dan verval je in een zorgcultuur waarin men uit angst voor wrijving zwijgt. Feedback wordt dan geen groeimiddel, maar een bedreiging. Dat is funest voor de innovatiekracht van een organisatie.
Schaafwonden en blauwe plekken
We kunnen de klok niet terugdraaien, maar de ongeschreven wetten van de straat blijven onmisbaar voor de psychologische vorming van ieder mens. Je hebt een paar schaafwonden en blauwe plekken nodig om te weten dat je niet breekt als het even tegenzit.
Mijn oproep aan alle ouders is daarom simpel: trek die stekker uit de router, leg die smartphones af en toe weg en stuur ze naar buiten. Laat ze vallen, laat ze ruziemaken en laat ze het vooral zelf oplossen. Want: juist van die schaafwonden worden ze later groot.
Ontvang elke week het beste van BusinessWise in je mailbox. Schrijf je hier nu gratis in:
