Jonge werknemers zijn steeds minder gedreven op de werkvloer, blijkt uit nieuw onderzoek van trainingsinstituut de Baak. De helft van de werknemers geeft aan stabiliteit boven groei te verkiezen. Eén op de drie zegt terughoudend te zijn met het zetten van ambitieuze stappen om te voorkomen in een burn-out te belanden. Geopolitieke ontwikkeling en stress uit het eigen leven spelen daarbij een rol.
“Vanaf het allereerste moment dat deze mensen zich bewust werden van de buitenwereld, zijn ze geconfronteerd met crises”
Jos Ahlers
Generatie-expert Jos Ahlers, die zichzelf ook wel ‘advocaat van Gen Z’ noemt, beschouwt Gen Z’ers als ‘crisiskinderen’. „Vanaf het allereerste moment dat deze mensen zich bewust werden van de buitenwereld, zijn ze geconfronteerd met crises. De klimaatcrisis, energiecrisis, huizencrisis, dreigende oorlogen, noem maar op. Door social media komt al deze informatie ongefilterd binnen. Als voortdurend wordt verteld dat het misgaat, en je hebt daar geen controle over, ontstaat onzekerheid”, aldus Ahlers tegen Intermediair.
Grenzen bewaken op de werkvloer
Onder invloed van de hoge druk die deze jongeren ook in hun privéleven ervaren, bijvoorbeeld door een gejaagd schoolsysteem en competitiedrang door social media, verschuiven hun prioriteiten ten opzichte van die van oudere generaties.
„Het draait bij Gen Z niet enkel om geld op de bank, maar ook om goed in je vel zitten. Ze vinden het belangrijk om een sociaal netwerk op te bouwen en interessante dingen te beleven. Waar oudere generaties continu bezig zijn met de volgende stap op de carrièreladder, vraagt Gen Z zich af: wat maakt mijn leven nú waardevol?”
Bovendien is de arbeidsmarkt veranderd. Waar voorheen meer banen dan mensen waren, is dat nu andersom. „De arbeidskrapte van nu maakt Gen Z machtiger en stelt deze generatie in staat om eisen te stellen. Daardoor zijn ze beter in staat hun grenzen te bewaken en hun mond open te trekken als ze het ergens niet mee eens zijn.”
Werk als onderdeel van het leven in plaats van identiteit
Zo zijn ‘mental health days’, waarbij een werknemer zich een dag ziekmeldt omdat het mentaal even niet lekker gaat, inmiddels een bekend fenomeen. Daarnaast zijn Gen Z’ers minder bereid om ploegendiensten te draaien, gaten in roosters op te vullen of over te werken.
“Oude generaties zíjn hun werk, jonge generaties dóen hun werk”
Jos Ahlers
„Oudere generaties zien zulk gedrag al gauw als een gebrek aan ambitie”, zegt Ahlers. „Maar als je naar de cijfers kijkt, werkt Gen Z net zoveel uren als oudere generaties. Sterker nog: jonge mensen hebben vaak meerdere banen of projecten naast elkaar. Het kan dan lijken alsof iemand zich niet volledig inzet, maar in werkelijkheid houdt diegene tien ballen tegelijk in de lucht.”
Volgens Ahlers begint wederzijds begrip bij niet meteen oordelen. Door nieuwsgierig te zijn naar waar gedrag vandaan komt, kunnen generaties van elkaar leren. „Oude generaties zíjn hun werk, jonge generaties dóen hun werk. Werken voelt voor oudere generaties haast als een ‘badge of honor’: wie onmisbaar is op kantoor, is belangrijk. Gen Z haalt die bevestiging ook uit andere aspecten van het leven. Omringd zijn door fijne vrienden, jezelf blijven ontwikkelen en goed in je vel zitten: ook dat zijn prima ambities. Ambities hoeven niet tot in de wolken te reiken, en je werk hoeft niet te bepalen wat je waard bent. Dat kan voor oudere generaties een eyeopener zijn.”
Lees ook: Gen Z heeft liever AI manager dan ‘echte’ manager
Ademhalen
Grenzen bewaken is dus niet automatisch hetzelfde als luiheid. Even op de rem trappen kan juist frisse energie geven om nieuwe of bestaande projecten aan te vliegen. „Neem zo’n mental health day”, zegt Ahlers.
„In feite houdt dat in: even op adem komen, zodat je daarna weer opgeladen verder kunt. In een wereld waarin het tempo en de verwachtingen hoog liggen, is dat eigenlijk best gezond gedrag. Vooral voor millennials, die massaal opgebrand zijn, kan daarin een mooie les verscholen zitten. Haal eens adem af en toe.”
Andersom kan Gen Z ook het een en ander leren van oudere generaties, vindt Ahlers. „Bijvoorbeeld beter omgaan met weerstand en kritiek minder persoonlijk opvatten. Jonge generaties zijn gewend aan duimpjes en vinkjes, dus kritiek kan ingewikkeld zijn. Ook is er thuis vaak weinig geoefend met weerstand. Maar als jij je werk even wat minder hebt gedaan, betekent dat niet meteen dat je als persoon niet deugt.”
Dit artikel verscheen eerder op Intermediair en is geschreven door Dewi Hoijtink.
Ontvang elke week het beste van BusinessWise in je mailbox. Schrijf je hier nu gratis in:
