Ze dragen geen gezellige truien of kralenkettingen, maar keurige overhemden, colberts en mantelpakjes. Het konden willekeurige Zuidas-professionals zijn, maar deze gedreven, activistische jonge mensen willen vooral de wereld een stukje beter maken. Hun carrière is daaraan ondergeschikt.
Ze zijn in het Amsterdamse WTC bijeengekomen voor de 2026 Fellowship Summit van The School for Moral Ambition, de Nederlandse non-profit die in 2024 mede werd opgericht door Rutger Bregman.
De Summit is de feestelijke afsluiting van hun fellowships: een halfjaar waarin ze hun rollen in consultancy, finance of corporate ‘onderbraken’ om bij een ngo te werken aan klimaat, gezondheid of ongelijkheid. Velen zullen niet terugkeren naar hun oude, goedbetaalde baan.
Op zoek naar zingeving
Volgens werkgeluk- en HR-expert Heleen Mes is dit een structurele verschuiving. „Het is geen hype of iets tijdelijks. Ik zie het echt als een verandering in wat mensen zoeken in hun werk. Werkgeluk gaat niet alleen meer over salaris of arbeidsvoorwaarden, maar over zingeving en echte voldoening halen uit het werk.”
De cijfers onderbouwen dat. Volgens de Deloitte Gen Z & Millennial Survey (2025) zegt 89 procent van Gen Z en 92 procent van millennials dat een gevoel van purpose belangrijk is voor hun werktevredenheid. In diezelfde studie zeggen Gen Z (67 procent) en millennials (72 procent) dat hun werk een betekenisvolle bijdrage aan de samenleving moet leveren.
De behoefte aan betekenisvol werk groeit al jaren, maar lijkt nu te versnellen, ziet Mes, die onder meer het boek Employee Experience – Happy people, better business schreef. „Mensen zijn opgegroeid in welvaart en zien tegelijkertijd wat er in de wereld gebeurt: klimaatverandering, ongelijkheid. Ze willen daar iets aan doen.”
Ook oudere werknemers zoeken purpose
Die behoefte leeft niet alleen bij jongeren, voegt Mes toe. „We zien het ook bij mensen van boven de vijftig, die later in hun loopbaan andere keuzes willen maken dan aan het begin. Voor organisaties betekent dat een fundamentele verandering. Waar werkgevers vroeger vooral concurreerden op salaris, status en carrièrekansen, komt daar nu een nieuwe factor bij: purpose.”
Vertrekken hoeft daarbij niet de enige optie te zijn. Wouter Nelen is public affairs adviseur bij Achmea én associate fellow bij de School for Moral Ambition. Hij koos bewust voor een andere route: impact maken van binnenuit. Zijn baan bij Achmea combineert hij met het werken aan een tabaksvrije toekomst.
Lees ook: Waarom de Chief Purpose Officer de boardroom verovert (en waarom een hippe titel niet genoeg is)
„Ik was de eerste fellow die zijn baan niet opzegde, maar wel volledig meedraaide in het programma. Ik besteedde ongeveer één dag per week aan het werk voor de school.” Die constructie werkte juist omdat er een inhoudelijke overlap was. „Het thema tabak past bij een zorgverzekeraar en investeerder. Vanuit mijn rol kan ik daadwerkelijk invloed uitoefenen.”
Als je beter begrijpt hoe een organisatie werkt, kun je effectiever samenwerken en meer impact maken
Wouter Nelen
Geen missie, maar een betekenisloze woordenbrei
Toch lukt het veel bedrijven niet om die behoefte te vervullen. Volgens Mes gaat het vaak mis bij de vertaling van purpose naar de praktijk. „Ik kom in organisaties die zeggen dat ze een belangrijke missie hebben, maar het blijft een betekenisloze brei aan woorden. Het raakt het hart niet.”
Ze wijst op het verschil tussen abstracte ambities en concrete doelen. „Een organisatie als Vattenfall zegt: ‘Fossielvrij leven binnen één generatie.’ Dat is krachtig, tastbaar en urgent. Daar kun je je als medewerker aan verbinden.”
Nelens ervaring laat zien dat de tegenstelling tussen corporate en maatschappelijke sector minder groot is dan vaak wordt gedacht. „Ngo’s en bedrijven begrijpen elkaar niet altijd goed. Ngo’s verwachten soms een activistische houding die niet past bij corporates, terwijl bedrijven wel degelijk bereid zijn om iets te doen.” Volgens Nelen ligt de sleutel in wederzijds begrip. „Als je beter begrijpt hoe een organisatie werkt, kun je effectiever samenwerken en meer impact maken.”
Wat bedrijven kunnen doen
Voor werkgevers ligt hier een duidelijke opdracht. Niet alleen om purpose te formuleren, maar om er ook daadwerkelijk ruimte voor te creëren. Mes benadrukt dat het begint met luisteren. „Je moet in gesprek gaan en openstaan voor wat mensen zoeken. Purpose kan voor iedereen iets anders betekenen.”
Als de behoefte van een werknemer aan zingeving verdergaat dan iets bijdragen aan de purpose van de eigen organisatie, dan vraagt dat volgens haar om flexibiliteit. „Denk aan sabbaticals, fellowships of parttime inzet voor maatschappelijke projecten. Als dat de oplossing is voor beide partijen, zou ik zeggen: faciliteer het. Mensen komen vaak rijker terug.”
Lees ook: Strategische noodzaak: ‘Missiebewaker is een interne én externe collega tegelijk’
Nelen ziet hetzelfde in de praktijk. „Stel mijn werkgever me had tegengehouden voor dit programma, dan hadden ze een probleem gehad. Gelukkig werd ik juist door Achmea benaderd om deel te nemen. Nu ben ik scherper en gemotiveerder geworden.” Achmea biedt die ruimte actief aan werknemers, onder meer vanuit een All You Can Learn-budget (AYCL) en mogelijkheden voor vrijwilligerswerk. „Er is een cultuur waarin maatschappelijke betrokkenheid wordt aangemoedigd.”
Dat maakt volgens Mes een groot verschil. „Zolang mensen die combinatie voelen, is de behoefte om weg te gaan veel minder.”
Purpose als harde arbeidsvoorwaarde?
De vraag is of purpose zich gaat ontwikkelen tot een even harde arbeidsvoorwaarde als salaris. Mes is duidelijk: „Het is er al. En eigenlijk nog fundamenteler: het is de basis waarop je je organisatie bouwt.”
Toch is het volgens Nelen voor veel mensen nog een nice to have en geen must have. „Zeker aan het begin van je carrière spelen andere factoren ook een rol.” Wel is hij ervan overtuigd dat mensen betekenisvol werk willen doen. „De vraag is alleen op welke manier.”
En precies daar ligt volgens hem een kans voor bedrijven. „Ngo’s staan onder druk, hun budgetten worden gekort, en er zijn weinig banen in die sector. Bedrijven kunnen juist een plek bieden waar mensen impact maken én een stabiele carrière hebben.”
Het succes van een organisatie zit in de combinatie van performance, een moreel kompas en oog voor de behoeften van medewerkers
Heleen Mes
Nieuw leiderschap gevraagd
De opkomst van morele ambitie heeft gevolgen voor leiderschap. Het gaat niet langer alleen om prestaties, maar ook om de manier waarop die tot stand komen. Mes: „Het succes van een organisatie zit in de combinatie van performance, een moreel kompas en oog voor de behoeften van medewerkers.”
Dat vraagt om een ander type leider. „Je moet niet alleen sturen op KPI’s, maar ook op hoe die worden behaald en of dat verantwoord is. Dat betekent meer in gesprek gaan en keuzes verbinden.”
Organisaties die dat goed doen, hebben volgens haar een voorsprong. „Mensen houden van organisaties die zich uitspreken en een duidelijk profiel hebben. Dat levert niet alleen de juiste medewerkers op, maar ook klanten.”
Wat businessleiders kunnen doen, tips van Heleen Mes
Maak je purpose concreet en tastbaar: vermijd abstracte missies; formuleer duidelijke, meetbare ambities waar medewerkers zich aan kunnen verbinden.
Vertaal purpose naar dagelijks werk: zorg dat medewerkers in hun werk ervaren waar de organisatie voor staat – niet alleen op papier.
Zorg voor consistentie: laat KPI’s en beloningen aansluiten op je purpose, anders verlies je geloofwaardigheid
Ga actief in gesprek met medewerkers: begrijp wat hen drijft en waar hun behoefte aan impact zit.
Faciliteer experimenten met impact: denk aan sabbaticals, fellowships of parttime inzet voor maatschappelijke projecten.
Zie purpose als strategisch voordeel: het helpt niet alleen bij retentie, maar ook bij het aantrekken van talent en klanten.
Luister ook naar At the Top met Sven Rickli, aanjager van de ‘menselijke revolutie’. Hij is ervan overtuigd dan bedrijven van werkgever naar zingever moeten bewegen:
Ontvang elke week het beste van BusinessWise in je mailbox. Schrijf je hier nu gratis in:
