Aan het begin van zijn carrière twijfelde Bons regelmatig aan zichzelf. Als jonge consultant had hij last van het impostersyndroom en vroeg hij zich af wat hij een klant eigenlijk te vertellen had. „Ik kwam net uit mijn studie. Wat weet ik nou van het zakenleven en de financiële wereld? Ik deed maar mijn best”, vertelt hij in Move on Up - te beluisteren en te bekijken onderaan dit artikel.
Bluffen als remedie
Onzekerheid weerhield Bons er niet van om zich stevig te presenteren. ,,Mannen bluffen meer. We schreeuwen veel sneller dat we het allemaal wel weten. Ik ben er zelf ook eentje van.”
“Ik heb later geleerd dat je ook gewoon kunt zeggen: ik weet het niet”
Vincent Bons CIZ en TerraBytes
Bluffen betekende voor hem vooral dat hij zichzelf snel naar voren schoof, ook als hij niet precies wist wat het antwoord was. ,,Ik heb weleens sessies of trainingen gedaan waarin ik een vraag kreeg en dacht: geen idee. In het begin van mijn carrière probeerde ik er dan toch iets van te maken. Soms werd het geslikt, maar soms zat er iemand die inhoudelijk sterker was. Dan ging ik op mijn muil.” Inmiddels pakt hij dat anders aan. ,,Ik heb daarna geleerd dat je ook gewoon kunt zeggen: ik weet het niet.”
Niet alleen inhoudelijk twijfelde Bons soms aan zichzelf. Hij probeerde ook te voldoen aan zijn beeld van hoe een consultant zich hoorde te gedragen. In zijn beginjaren kreeg hij te horen dat hij ‘veel flair’ had en dat daar een scherp randje aan kon zitten. Bij een volgend klantgesprek stelde hij zich daarom extra zakelijk op.
Lees en luister ook: Visa-topman Jos van de Kerkhof: ‘Ik moet mijn moment voor mezelf hebben om op te laden en er dan voor te gaan’
,,Ik antwoordde alleen vanuit de inhoud, heel netjes. Toen we de zaal uitliepen, vroeg de partner met wie ik daar was: ‘Wat was er aan de hand? Ik herken je helemaal niet.’’’ Bons vertelde hem over de feedback die hij had gekregen. ,,Hij zei: ‘Niet aantrekken, man. Dit is juist jouw kracht. De reden dat jij hier zit, is dat je inhoudelijke kennis hebt, maar ook de mens meebrengt, doorvraagt en verder durft te kijken.’ Toen dacht ik: oh, ik word juist geprezen om het deel dat ik zelf meebreng.”
“Ik ben mijn carrière ingegaan met het idee: ik ga gewoon dingen doen en kijken wat ik niet wil. Dan kom ik vanzelf meer in de richting van wat ik wel wil”
Vincent Bons CIZ en TerraBytes
Een vastomlijnd loopbaanpad had Bons niet. Hij ontdekte gaandeweg welke kant hij op wilde. ,,Ik ben mijn carrière ingegaan met het idee: ik ga gewoon dingen doen en kijken wat ik niet wil. Dan kom ik vanzelf meer in de richting van wat ik wel wil.” Zo kwam hij uit bij data en analytics en koos hij uiteindelijk voor leidinggeven.
Zelf de gevolgen voelen
Na jaren in de consultancy wilde Bons ervaren hoe het is als de gevolgen van een besluit daadwerkelijk bij hem terechtkomen. ,,Ik zou het raar vinden als ik later naast een CEO of CDO zit en zeg: ik weet wat je doormaakt, ik snap wat je meemaakt. Terwijl ik altijd aan de advieskant heb gezeten.”
De kans om zelf verantwoordelijkheid te dragen, kreeg hij bij De Hypotheker. Een gesprek met de toenmalige CEO trok hem over de streep. ,,Ik kreeg daar de mogelijkheid om iets op te bouwen en daarin eindverantwoordelijk te zijn. Ik mocht de IT en datatak neerzetten.”
Onder zijn leiding werd het team sterker en kwam er meer stabiliteit op beide terreinen. De Hypotheker groeide en de organisatie werd opnieuw ingericht. Bons zat op dat moment rechtstreeks onder de CEO. Toen daar een nieuwe positie tussen kwam, dacht hij dat zijn volgende stap binnen handbereik lag.
De stoel ging naar iemand anders
Die positie ging echter niet naar Bons. ,,Er kwam een zetel bij, alleen hadden ze daar iemand anders voor gekozen. Ik merkte dat ik daar heel veel moeite mee had. Ik was echt boos.”
“Ik voelde me gepasseerd. Toen ben ik gaan analyseren: wat is dat en waarom vind ik daar wat van?”
Vincent Bons CIZ en TerraBytes
Hij had de beslissing niet zien aankomen. In zijn hoofd was de route naar het hoogste managementniveau al duidelijk. ,,Ik wist een beetje hoe private equity werkt en dacht: misschien kan ik hier het C-level betreden. Ik was al het harde werk aan het doen om die stap klaar te maken. Alleen: dat is nooit zo afgesproken.”
,,Ik voelde me gepasseerd. Ik voelde me daarin niet gezien. Toen ben ik gaan analyseren: wat is dat en waarom vind ik daar wat van?”
Bons gebruikte de zomer om de teleurstelling te laten bezinken. Een vriend hield hem ondertussen een spiegel voor. ,,Die zei: ‘O, meneertje dacht even CIO te worden.’” Hij besefte dat daar iets in zat. ,,Ik ging hard in mijn carrière en wilde ook wel heel hard gaan.”
Lees en luister ook: Roel van Leeuwen (KLM) weet hoe het voelt om in een hokje te worden gestopt: ‘Blijf nieuwsgierig, stel altijd een paar vragen’
Wel verwacht, nooit besproken
Wat had Bons achteraf anders willen doen? ,,Heel duidelijk zijn in je verwachtingen.” Die les werkt nu door in de gesprekken die hij met zijn eigen medewerkers voert. ,,Ik vraag bewust: waar wil je heen en wat is jouw verwachting? Omdat ik het zelf heb meegemaakt, let ik daar bij mijn mensen heel goed op. Waar ik zo’n teleurstelling kan voorkomen, wil ik dat doen.”
Bons hield zijn team destijds buiten de kwestie. Zijn boosheid liet hij wel zien, maar hij wilde er niet direct een beslissing aan verbinden. ,,Ik vond dat mijn emotie er mocht zijn, maar je hoeft er niet meteen naar te handelen.”
Hij sprak met de CEO en zocht advies bij vrienden, familie, mentoren en voormalige collega’s. Daarbij vroeg hij zich ook af hoeveel hij werkelijk had meegekregen van de besluitvorming om hem heen. ,,Misschien had ik het politieke stuk niet helemaal in kaart. Je ziet niet alles en krijgt niet alles te horen. Er wordt een besluit genomen en je hebt niet overal invloed op.”
Gaandeweg maakte het verwijt plaats voor teleurstelling en meer begrip voor de afwegingen van de organisatie. De nieuwe inrichting bleef alleen niet bij hem passen. ,,Toen heb ik bewust de keuze gemaakt om elkaar de hand te schudden en ieder onze eigen weg te gaan.”
Niet meer op iedere trein springen
Na jaren waarin zijn carrière snel vooruitging, zat Bons plotseling zonder functie en zonder vastomlijnd plan voor wat daarna kwam. Dat bracht ook twijfel met zich mee. ,,De stemmetjes kwamen zeker naar voren. Maar ik had ook het vertrouwen: ik ben 34, ik heb al veel gedaan. Het komt vast wel goed.”
Hij ging eerst op vakantie en gaf zichzelf daarna de tijd om te onderzoeken welke kant hij op wilde. Niet veel later kwamen voormalige collega’s met een idee voor een bedrijf rond dataverwijdering. ,,Ik zei: jongens, supervet. Ik heb even niets te doen, dus ik adviseer jullie graag. Na een tijdje zeiden ze: we willen dat je meedoet en instapt.’’ Zo werd hij medeoprichter van TerraBytes. Daarnaast ging Bons aan de slag als teammanager Business Intelligence en Research bij het Centrum Indicatiestelling Zorg.
Lees en luister ook: ‘Ik heb geleerd om eerst mens te zijn en dán pas leider’: Malou van der Pal (Luchtverkeersleiding Nederland) werd van bikkelharde manager een beschouwend leider
De CIO-positie die hij bij De Hypotheker voor zich zag, kwam er niet. De teleurstelling bracht hem uiteindelijk op een heel ander pad. ,,Soms kunnen er dingen gebeuren die niet fijn zijn, maar die wel helpen bij een verandering die misschien goed voor je is.’’
Mogelijkheden grijpt Bons daarom niet meer automatisch aan. ,,Er komen in het leven allemaal treinen voorbij. Ik heb een tijd gehad dat ik op elke trein wilde springen, omdat het mogelijkheden waren. Maar je kunt ook een treintje laten gaan en bewust een andere uitkiezen. Er komt altijd weer iets.”
In Move on Up vertelt Vincent Bons ook waarom hij na een commerciële loopbaan bewust voor de zorgsector koos, hoe persoonlijke ervaringen zijn kijk op de Nederlandse zorg hebben gevormd en waarom veiligheid voor hem niet betekent dat leidinggevenden confrontaties moeten vermijden.
Of bekijk op YouTube:
Ontvang elke week het beste van BusinessWise in je mailbox. Schrijf je hier nu gratis in:
